၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလကနေ စခဲ့တဲ့ စစ်အာဏာသိမ်းမှုနဲ့အတူ စစ်အာဏာသိမ်းမှုကို တွန်းလှန်တဲ့ တိုက်ပွဲတွေကြားမှာ အရပ်သားပြည်သူတွေအနေနဲ့ စစ်ရေးပစ်မှတ်အဖြစ် တိုက်ခိုက်ခံရမှုဟာ တနေ့တခြား ပိုတိုးလာနေပါတယ်။ စစ်အာဏာသိမ်းမှု (၄) နှစ်ကျော် ကာလအတွင်း မြန်မာတစ်နိုင်ငံလုံးမှာ စစ်ကောင်စီဖက်ကနေ စစ်ရေးပစ်မှတ်အဖြစ် တိုက်ခိုက်တာကြောင့် အရပ်သားပြည်သူ ၇,၀၁၀ ဦး သေဆုံးခဲ့တယ်လို့...

ကိုကျော် (အမည်လွှဲ) တယောက် ဘာလုပ်လို့ ဘာကိုင်ရမှန်း မသိ။ ပျာပျာတလဲလဲဖြင့် သူ၏ မိန်းမလက်ကိုဆွဲပြီး ရှိသမျှ အသိမိတ်ဆွေနှင့် ဆွေတော်မျိုးတော် အိမ်များကို ပတ်ပြီး ပိုက်ဆံလိုက်ချေးနေရသည်။ စစ်မှုထမ်းအတွက် ပုံမှန်လစဉ်ကြေး ငါးသောင်းကျပ် ပေးဆောင်ခဲ့သော်လည်း ယခုနှစ် ၂၀၂၅ ဇူလိုင်လဆန်းတွင် စစ်မှုထမ်းရန် ဆင့်ခေါ်ခံရသဖြင့်ရာအိမ်မှူးထံ သွားရောက်ညှိနှိုင်းခဲ့ရာ ပိုက်ဆံ ၁၀ သိန်း ပေးနိုင်လျှင် ကင်းလွတ်ခွင့်ပေးမည် ဆိုသောကြောင့် ထိုပိုက်ဆံ ၁၀ သိန်းရနိုင်ဖို့အရေး ကိုကျော်တို့ လင်မယား အသည်းအထန် ရှာဖွေရတော့သည်။ “ရာအိမ်မှူး လာပြောတုန်းက ကျနော်လည်း စားရင်းထဲပါတယ်ဆိုတော့ ထွက်ပြေးရမလား၊ ကြိုးဆွဲချ သေရမလား မသိတော့ဘူး” ဟု ကိုကျော်ကရှိုတ်သံဖြင့် ပြောပြလာသည်။ ကိုကျော်သည် သျှမ်းပြည် မြို့တော် တောင်ကြီးမြို့ ဇာတိဖြစ်သည်။ သူသည် အသက် ၃၀ ကျော်အရွယ်ရှိပြီး  မိန်းမနှင့် ကျောင်းနေရွယ် ကလေး ၃ဦးရှိသည်။ အိမ်ထောင်ဦးစီးဖြစ်သူ ကိုကျော်တွင်လည်း ခေတ်ကာလ အခြေအနေကြောင့် ကြုံရာကျပန်း အလုပ်လုပ်၍ မိသားစုကို ရှာဖွေကျွေးမွေးနေရပြီး နေ့စာဝင်ငွေဖြင့်သာ လုပ်ကိုင်နေရသဖြင့် ဝမ်းရေးကို ပြည့်မီအောင် မစားရသည့် အခြေအနေပင်။ ထိုအခြေအနေတွင် စစ်မှုထမ်းရန် ဆင့်ခေါ်ခံရသဖြင့် ကိုကျော်တစ်ယောက် ဘာလုပ်ရမှန်းမသိ ကယောင်ခြောက်ခြား...

ဆယ်ပေ ပတ်လည်ခန့် ရှိသော အခန်းကျဉ်းကလေးထဲတွင် အသက် ၁၀ နှစ်အရွယ် မိန်းကလေးငယ်တစ်ဦးသည် ခေါင်းလေးတမျှော်မျှော်၊ လည်လေးတဆန့်ဆန့်ဖြင့် ဖခင်အိမ်ပြန်အလာကို စောင့်မျှော်လျက် ရှိလေသည်။ “သူ့အဖေက ညတိုင်းလိုလို အပြင်မှာအရက်သွားသောက်၊ မနက်ဆိုလည်း အိမ်ပြန်မရောက်လာဘူး။ တစ်ခါတစ်လေ သမီးကို ကျောင်းပို့ပေးမယ့်သူမရှိ၊ သမီးလည်း ကျောင်းမသွားရဘူး” ဟု မိခင်ဖြစ်သူ...

“ဒီလိုရေနှောက်တာ၊ ရေကြီးတာ တခါမှ မကြုံဖူးဘူး။ နမ့်ခုတ်ရေက သုံးလို့မရတော့ဘူး။ ငါးတွေကိုလည်း ကျမတို့ မစားရဲတော့ဘူး” လို့ အသက် ၇၀ အရွယ်ရှိ နန်းမွန်းက ထိုင်းဘာသာစကားနဲ့ ပြောပါတယ်။ နန်းမွန်ဟာ အသက် ၇၀ ကျော်အရွယ်ရှိပြီး ချင်းရိုင်းမြို့မှာ မွေးဖွားကြီးပြင်းလာခဲ့သူ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါ့ကြောင့် နမ့်ခုတ်မြစ်ရဲ့ ရေအရောင်ပြောင်းလဲမှုတွေ၊...

ကျားဖြန့်ဆိုပြီး လူသိများသည့် အွန်လိုင်း လောင်းကစားပပျောက်ရန် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့များ နှင့် စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ က နည်းမျိုးစုံကြိုးစားနေသော်လည်း ယနေ့အချိန်ထိ သျှမ်းပြည်အတွင်း ပပျောက်မှု မရှိနေသည်မှာ လူထုအတွက်မေးခွန်းထုတ်စရာ ဖြစ်လာသည်။ ယခုနှစ်အစပိုင်း၍ ကျားဖြန့် ပပျောက်ရန်အတွက် ထိုင်း-မြန်မာ- တရုတ် စသည့် သုံးနိုင်ငံ အာဏာပိုင်များက ပူးပေါင်းပြီး ဘက်စိတ်တိုက်...

မိုးရာသီ ရောက်ပြီ။ မုတ်သုံအဝင် မိုးဦးအစမှာပင် မိုးအဆက်မပြတ် ရွာသွန်းနေသည်။ ဝဿန်ကာလ မိုးဦးကျသည်နှင့် တောင်သူများအတွက် လယ်ယာလုပ်ငန်းခွင်ဝင်ရမည့် အချိန်ဖြစ်သော်လည်း အိုးပစ်အိမ်ပစ်၊ လယ်ယာပစ်ကာ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရသည်မို့ ခြေဦးပင်လှည့်နိုင်မည် မဟုတ်ပေ။ လယ်ယာလုပ်ငန်းခွင်တို့ ခြေဦးမလှည့်နိုင်ခဲ့သည်မှာလည်း သုံးနှစ်သုံးမိုး ရှိလေပြီ။ တောင်သူများသည် ရုတ်တရက် ထွက်ပေါ်လာသော “ဒုန်းဒုန်းဒိုင်းဒိုင်း” သေနတ်သံများအကြားတွင် ဖိနပ်မပါ ခြေဗလာဖြင့်...

“ဂေါက်ကွင်းကို အကုန်လုံး တူးလိုက်ပြီ မရှိတော့ဘူး၊ အကုန်လုံး မွစာကြဲသွားတာ”လို့ မိုးကုတ်ဒေသခံ ကျောက်ကုန်သည် ကိုသားငယ် (အမည်လွှဲ) က ဝမ်းနည်းစွာနဲ့ ပြောလာပါတယ်။ စက်ယန္တယားတွေနဲ့ အင်တိုက်အားတိုက် တူးဖော်မှုကြောင့် မိုးကုတ်ဒေသခံတစ်ယောက်အနေနဲ့ ဂေါက်ကွင်းရှေ့ ဖြတ်သွားတိုင်း စိတ်မကောင်းဖြစ်နေရကြောင်း ရင်ဖွင့်ပြောဆိုလာပါတယ်။ စက်ယန္တယားတွေ နဲ့ အင်တိုက်အားတိုက်တူးနေတဲ့ ဂေါက်ကွင်းကတော့ တအာင်း(ပလောင်)...

နန်းလိတ်သည် သူနေထိုင်ရာ ကွန်ဟိန်းမြို့ဆီသို့ ပြန်မရောက်ဖြစ်သည်မှာ နှစ်ပေါင်း သုံးဆယ်ခန့်ရှိတော့မည်။ ကွန်ဟိန်းမြို့နယ်အတွင်းရှိ ကျေးရွာထဲကို ဗမာစစ်သားများ ဝင်ရောက်ခဲ့စဉ် ၁၉၉၆ ခုမှစ၍ အိုးပစ်အိမ်ပစ်၊ လယ်ယာပစ်ကာ တိုင်းတစ်ပါးသို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေခဲ့သည်မှာ အနှစ် သုံးဆယ်ခန့် ရှိလေပြီ။ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ၊ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပြဿနာများကြောင့် ညဘက်မှာ ကောင်းမွန်စွာ အိပ်မပျော်ခဲ့သည်မှာလည်း အနှစ်...

မြန်မာပြည် မြေပုံရဲ့ ၄ ပုံ ၁ ပုံခန့် ကျယ်ဝန်းတဲ့ သျှမ်းပြည်ဟာ အရှုပ်အထွေးပေါင်းများစွာ စစ်ရေးယမ်းငွေ့တွေနဲ့ ပြည့်နှက်လာခဲ့တာ နှစ်ပေါင်း (၇၀) နီးပါးရောက် ရှိခဲ့ပါပြီ။ သျှမ်းပြည်မှာ သယံဇာတတွေ ပေါကြွယ်ဝပြီး တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုံ နေထိုင်တဲ့ဒေသဖြစ်သလို စစ်လက်နက်ကိုင်တွေလည်း ပေါများတဲ့ ဒေသတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ စစ်လက်နက်ကိုင်တွေရဲ့ ရည်မှန်းချက်တွေက...

နန်းစိမ်း(အမည်လွှဲ) တစ်ယောက် ဆိုင်ကယ်ကို မောင်းနှင်ရာမှာ အာရုံပင် ကောင်းစွာမစိုက်ဘဲ ဦးတည်ရာမဲ့ ဖြစ်နေသည်။ အကြောင်းမူကား ယခင်ရောင်းနေကျ သိန္နိမြို့ ရှိ ဈေးဟောင်း (မြို့မဈေး) ထဲတွင် ကိုးကန့်တပ် MNDAA မှ ဈေးမရောင်းချရန် တားမြစ်ပိတ်ပင်လိုက်သဖြင့် နန်းစိမ်းမှာ ဈေးရောင်းဖို့အတွက် ဆိုင်ခန်းအသစ် ထပ်ရှာနေရခြင်း ဖြစ်သည်။ အားကိုးစရာ...