စစ်ကော်မရှင်တပ်နှင့် ကရင်နီတော်လှန်ရေး အင်အားစုတပ်ဖွဲ့တို့အကြား တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားနေသည့် သျှမ်းပြည်တောင်ပိုင်း ဖယ်ခုံမြို့နယ်တွင် ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေး (USDP) ပါတီက ပြိုင်ဘက်မရှိဘဲ အနိုင်ရနေကြောင်း စုံစမ်းသိရသည်။

လာမည့် ဇန်ဝါရီလ ၂၅ ရက်နေ့တွင် စစ်ကော်မရှင်က ဦးဆောင်ကျင်းပမည့် ရွေးကောက်ပွဲ အပိုင်း (၃) တွင် ဖယ်ခုံ၊ ပင်လောင်း၊ ညောင်ရွှေ၊ မိုးနဲ့၊ ကျေးသီး၊ မိုင်းရှူး၊ သီပေါ၊ ကျောက်မဲနှင့် မက်မန်း မြို့နယ်တို့ ပါဝင်သည်။

သို့သော် ဖယ်ခုံမြို့နယ်တွင် စစ်ကော်မရှင်တပ်၊ ၎င်းလက်အောက်ခံ ပအိုဝ်းပြည်သူ့စစ် PNO နှင့် ကရင်နီတော်လှန်ရေး အင်အားစုတပ်ဖွဲ့တို့အကြား ထိတွေ့တိုက်ပွဲများ ဖြစ်ပွားနေလျက်ရှိကြောင်း ဖယ်ခုံရှမ်းလူငယ်အဖွဲ့မှ တာဝန်ရှိသူတစ်ဦးက သျှမ်းသံတော်ဆင့်ကို ပြောသည်။

“မြို့ထဲကိုတော့ စစ်တပ်က ပြန်ပြီးထိန်းချုပ်နိုင်ပါပြီ။ မြို့ပြင်မှာရှိတဲ့ ကျေးရွာတွေမှာတော့ တိုက်ပွဲတွေ ဆက်လက် ဖြစ်တာနေတာမျိုး ရှိပါတယ်။ တစ်ခါတစ်လေလည်း တိုက်ပွဲမဖြစ်ဘဲ ငြိမ်နေပါတယ်။ စစ်ဘေးရှောင်တွေတော့ နေရပ်မပြန်နိုင်ကြသေးဘူး”ဟု တာဝန်ရှိသူတစ်ဦးက ပြောသည်။

ကရင်နီတော်လှန်ရေး အင်အားစုတပ်ဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ထားသော ဖယ်ခုံမြို့ကို စစ်ကော်မရှင်တပ်က သာလွန်လူအင်အားနှင့် နည်းပညာမြင့် ဒရုန်းတွေသုံးပြီး ခြောက်လကြာအောင် ထိုးစစ်ဆင်ပြီးနောက် ၂၀၂၅ ဇူလိုင်လတွင် မိုးဗြဲမြို့ကို ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။

လက်ရှိ ဖယ်ခုံမြို့ပေါ်တွင် မဲရုံ ၆ ရုံသာရှိပြီး ရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပနိုင်ရန်အတွက် ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေး (USDP) ပါတီမှ ကွင်းဆင်းစည်းရုံးရေးလုပ်ငန်းများ မလုပ်ဆောင်နိုင်သည့်အပြင် တိုက်ပွဲကြောင့် ဒေသခံများလည်း နေရပ်မပြန်နိုင်သေးကြောင်း ဒေသခံများက ပြောသည်။

“ဝင်ပြိုင်မှာလည်း ကြံခိုင်းရေးတစ်ပါတီပဲရှိတယ်။ နေရပ်ပြန်ဖို့လည်း မခေါ်ဘူး၊ ရွေးကောက်ပွဲအတွက် ပြန်ဖို့လည်း အစီစဉ်မရှိဘူး။ ပြန်ရဲတဲ့လူလောက်တွေပဲ ပြန်ကြတာ။ အခုအခြေအနေက နေရပ်ပြန်ပြီး ပြန်လည်ထူထောင်ဖို့က လည်းမလွတ်ဘူးလေ”ဟု ဖယ်ခုံမြို့နယ်ဒေသခံ အမျိုးသားတစ်ဦးက ပြောသည်။

ထို့အပြင် ဖယ်ခုံမြို့ အရှေ့ဘက်ခြမ်းနှင့် အနောက်ဘက်ခြမ်းတွင် တိုက်ပွဲဆက်လက် ဖြစ်ပွားနေသောကြောင့် ကျေးရွာ ၂၀ ခန့်က ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေလျက်ရှိသဖြင့် စစ်ဘေးရှောင်များအနေဖြင့် မဲမထည့်နိုင်ကြပေ။

“ရွေးကောက်ပွဲကတော့ ဖယ်ခုံမြို့ရဲ့ အရှေ့ဘက်ကမ်း ကျေးရွာအုပ်စုတွေနဲ့ အနောက်ဘက်ကမ် မြို့ပြင်တွေမှာရှိတဲ့ ကျေးရွာတွေက မဲပေးပိုင်ခွင့်မရှိဘူး။ ဖယ်ခုံမြို့နယ် တစ်ခုလုံး ကြံ့ခိုင်ရေး ပါတီ တစ်ခုပဲရှိတယ်။ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရတဲ့ ရွာပေါင်း ၂၀ ဝန်းကျင်လောက်ရှိပါတယ်”ဟု အထက်ပါ အမျိုးသားက ထပ်လောင်းပြောသည်။

အလားတူ ၂၀၂၅ စက်တင်ဘာလက တိုက်ပွဲကြောင့် ဖယ်ခုံမြို့နယ်အတွင်းရှိ ကျေးရွာ ၁၀ ခန့်မှ စစ်ဘေးရှောင် ဦးရေ ၆,၀၀၀ ကျော်လည်း ဘေးလွတ်ရာ တောတောင်ထဲသို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရကြောင်း သိရသည်။

ပြီးခဲ့သည့် ၂၀၂၆ ဇန်နဝါရီလ ၃ ရက်နေ့က ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်၏ ထုတ်ပြန်ချက်အရ ရွေးကောက်ပွဲ ပထမပိုင်းတွင်ပါဝင်သည့် မဆန္ဒနယ် ၅၆ နေရာတွင် ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေး (USDP) ပါတီက ပြိုင်ဘက်မရှိသည့် နေရာများ အပါအဝင် မဲဆန္ဒနယ် ၅၂ နေရာတွင် အနိုင်ရရှိခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

ပြိုင်ဘက်မရှိသည့် မဲဆန္ဒနယ်များမှာ ပြည်သူ့လွှတ်တော်တွင် ကချင်ပြည်နယ်၊ နောင်မွန်း၊ မံစီ၊ ရွှေကူ၊ စစ်ကိုင်း တိုင်း မင်းကင်း၊ ဝန်းသို၊ မော်လိုက်၊ ကနီ၊ ဆားလင်းကြီး၊ ရေဦး၊ တနင်္သာရီတိုင်း ရေဖြူ၊ လောင်းလုံ၊ မကွေးတိုင်း ဂန့်ဂေါနှင့် ရှမ်းပြည်နယ် မက်မန်း၊ ဖယ်ခုံ၊ မိုးနဲ တို့ဖြစ်သည်။

ပြည်သူ့လွှတ်တော် ရွေးကောက်ပွဲဥပဒေ အခန်း (၉)၊ ပုဒ်မ ၄၁ (က) ပါ ပြဋ္ဌာန်းချက်တွင် “မဲဆန္ဒနယ်တစ်ခုတွင် ရွေးကောက် တင်မြှောက်ခံရမည့် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်လောင်း တစ်ဦးသာရှိမည်ဆိုလျှင် အဆိုပါမဲဆန္ဒနယ်များတွင် ရွေးကောက်ပွဲ မကျင်းပတော့ဘဲ ယှဉ်ပြိုင်သူကိုသာ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် ရွေးကောက်ပွဲ ကော်မရှင်က ကြေညာရမည်” ဟု ပါရှိသည်။