ကမ္ဘာ့စားနပ်ရိက္ခာအစီအစဉ် (World Food Programme-WFP) က စစ်ကောင်စီထံမှတစ်ဆင့် မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ရေဘေးဒဏ်ခံစားရသော လူပေါင်း ၅ သိန်းအတွက် စားနပ်ရိက္ခာထောက်ပံ့မယ်ဆိုပြီး သတင်းတစ်ပုဒ် ဖြန့်ချိနေပါတယ်။

စစ်ကောင်စီဝါဒဖြန့် တယ်လီဂရမ်ချန်နယ် KO Thet ချန်နယ်ကနေ စက်တင်ဘာလ ၂၀ ရက်နေ့မှာ ဖြန့်ချိခဲ့တာဖြစ်ပြီး
“နစကအစိုးရမှတစ်ဆင့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရေဘေးဒဏ်ခံစားနေရသော လူပေါင်း ၅ သိန်းအတွက် ဆန်၊ ဘီစကစ်များနှင့် အဟာရပြည့်ဝသော ဖြည့်စွက်စာများအပါအဝင် အရေးပေါ်အစားအစာများ တစ်လစာထောက်ပံ့ပေးသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ကမ္ဘာ့စားနပ်ရိက္ခာအစီအစဉ်က သတင်းထုတ်ပြန်ခဲ့ကြောင်း သိရှိရပါတယ်” လို့ (မူရင်အတိုင်း) ရေးသားဖြန့်ဝေခဲ့ပါတယ်။

အဲ့ဒီသတင်းအမှားကို ကြည့်ရှုသူပေါင်း ၁၂,၀၀၀ ကျော်ရှိပြီး KO Thet ချန်နယ်အပြင် အခြားတယ်လီဂရမ်ချန်နယ် တွေပါ ဖြန့်ဝေထားကြပါတယ်။

မူရင်းလင့်ခ် – https://archive.ph/wEiOk

ဆက်စပ်သတင်းမှားလင့်ခ် – https://archive.ph/J99Ib

Myanmar Fact-checking Network အဖွဲ့ဝင် အချက်အလက်စစ်ဆေးသူများအနေနဲ့ အဲ့ဒီအကြောင်းအရာကို စစ်ဆေးကြည့်တဲ့အခါ လုပ်ကြံဖန်တီးရေးသားထားတဲ့ ဝါဒဖြန့်သတင်းအမှားဖြစ်တာကို တွေ့ရပါတယ်။

သတင်း စစ်ဆေးတွေ့ရှိချက်

ကမ္ဘာ့စားနပ်ရိက္ခာအစီအစဉ် (World Food Programme-WFP) က ရေဘေးသင့်ပြည်သူတွေကို စားနပ်ရိက္ခာ ထောက်ပံ့မယ်ဆိုပြီး ပြီးခဲ့တဲ့ စက်တင်ဘာလ ၁၈ ရက်က သတင်းထုတ်ပြန်ခဲ့ပါတယ်။

WFP ထုတ်ပြန်ချက် – https://archive.ph/0rFL4

ဒါပေမဲ့ အဲ့ဒီထုတ်ပြန်ချက်ထဲမှာ စစ်ကောင်စီထံမှတစ်ဆင့် လှူဒါန်းမယ်ဆိုပြီး ဖော်ပြထားတာမရှိပါဘူး။

ရာဂီမုန်တိုင်းကြောင့် ရေကြီးမှုဖြစ်ပွားခဲ့တဲ့ ပြည်နယ် ၄ ခုနဲ့ တိုင်းဒေသကြီး ၃ ခုရှိ ရေဘေးသင့် ပြည်သူ ၅ သိန်းအတွက် တစ်လစာ စားနပ်ရိက္ခာတွေကို ကမ္ဘာ့စားနပ်ရိက္ခာအစီအစဉ် WFP က တိုက်ရိုက်ဖြန့်ဝေသွားမယ်လို့ ရေးသားဖော်ပြထားပါတယ်။

ဒါအပြင် WFP အနေနဲ့ ရေဘေးသင့်ပြည်သူတွေကို စားနပ်ရိက္ခာတွေ ပို့ဆောင်ပေးဝေရာမှာ မည်သည့်အာဏာပိုင်များ၊ မည်သည့်လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းများနှင့် ပူးပေါင်းလုပ်ဆောင်မှာမဟုတ်ဘဲ ဒေသခံအဖွဲ့အစည်းများ၊ ရပ်ရွာ လူထုလူမှုအသိုင်းအဝိုင်းများနဲ့သာ နီးနီးကပ်ကပ် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်သွားမယ်လို့ ကေအိုင်စီသတင်းဌာနကိုလည်း စက်တင်ဘာလ ၁၉ ရက်က ပြောဆိုထားပါတယ်။

သတင်းအပြည့်အစုံကိုအောက်ကလင့်ခ်မှာ ဝင်ရောက်ဖတ်ရှု့နိုင်ပါတယ်။

သတင်းလင့်ခ် – https://archive.ph/4OkyF

ပြီးခဲ့တဲ့ စက်တင်ဘာလ ၁၉ ရက်နေ့က Narinjara သတင်းဌာနမှာ “WFP က ရေဘေးသင့်ပြည်သူ (၅) သိန်းကို တစ်လစာ စားနပ်ရိက္ခာများ ပံ့ပိုးကူညီမည်” ဆိုပြီး ဖော်ပြထားပါတယ်။

သတင်းလင့်ခ် – https://archive.ph/8naUS

သုံးသပ်ချက်

ကမ္ဘာ့စားနပ်ရိက္ခာအစီအစဉ် (World Food Programme-WFP) က ရေဘေးသင့်ပြည်သူတွေကို စားနပ်ရိက္ခာ ထောက်ပံ့မယ့် အစီစဉ်ဟာမှန်ကန်ပါတယ်။ အဲ့ဒီထောက်ပံ့မှုကို စစ်ကောင်စီမှတစ်ဆင့် ရေဘေးသင့်ပြည်သူတွေကို ထောက်ပံ့ပေးသွားမယ်ဆိုတဲ့ ဖော်ပြချက်က မဟုတ်ပါဘူး။ မှားယွန်းနေပါတယ်။

သတင်းအမှားဖြန့်ချိသူတွေက “WFP အနေနဲ့ စစ်ကောင်စီထံမှတစ်ဆင့် ရေဘေးဒဏ်ခံစားရသူများကို စားနပ်ရိက္ခာများ ထောက်ပံ့မယ်”ဆိုပြီး အထင်အမြင်လွဲမှားအောင် လုပ်ကြံဖန်တီးရေးသားဖြန့်ချိနေခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။

Myanmar Fact-Checking Network စာဖတ်ပရိတ်သတ်တွေအနေနဲ့လည်း လူမှုကွန်ရက် စာမျက်နှာတွေမှာ ဖော်ပြနေတဲ့ သတင်းတွေကို ချက်ချင်းမယုံကြည်ဘဲ စိတ်ချရသော သတင်းမီဒီယာတွေမှာ သွားရောက်ဖတ်ရှု့ကြဖို့ တိုက်တွန်းပါတယ်။

သတင်းတု၊ သတင်းမှားဟု ယူဆရတဲ့ သတင်းတွေကိုလည်း Myanmar Fact-checking Network Facebook Chat Box ကနေဆစ်ဆင့် သတင်းရဲ့ လင့်ခ် (သို့မဟုတ်) Screenshot ပုံပေးပို့ခြင်းဖြင့် စစ်ဆေးနိုင်ပါတယ်။

Myanmar Fact-Checking Network အဖွဲ့ဝင်တွေရဲ့ အချက်အလက် စစ်ဆေးထားတဲ့ သတင်းတွေကိုလည်း အောက်မှာ ဖော်ပြထားတဲ့ လင့်တွေမှာ ဝင်ရောက်ဖတ်ရှုနိုင်ပါတယ်။