“နယ်စပ်ဂိတ် ပြန်ဖွင့်တော့မယ်” ဆိုတဲ့ သတင်းတွေဟာ နယ်စပ်ကို အမှီပြုပြီး ရောင်းဝယ်ရေး လုပ်နေကြတဲ့ ပြည်သူတွေအနေနဲ့ မျှော်လင့်စောင့်စားနေကြရတာ ဖြစ်သလို မကြာခဏလည်း ကြားရတတ်တဲ့ သတင်းတွေလည်း ဖြစ်နေပါတယ်။

ဒါပေမယ့် မကြာခဏ သတင်းကြားရတဲ့ အတိုင်း မကြာခဏလည်း မျှော်လင့်ချက်တွေ ရိုက်ချိုးခံရတဲ့ နယ်စပ်သတင်းတွေ ဖြစ်ပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့ ဇန်နဝါရီလ ၁၉ ရက်နေ့မှာ နေပြည်တော်ရှိ စစ်ကောင်စီ လက်အောက်ခံ ဌာနဆိုင်ရာ ကနေ တစ်ဆင့် တာချီလိတ်မှာ ရှိတဲ့ ချစ်ကြည်ရေးတံတား အမှတ် (၁) နယ်စပ်ဂိတ်ကို ဇန်နဝါရီလ ၂၄ ရက်မှာ ပြန်ဖွင့်နိုင်ဖို့ အသင့်အနေအထားဖြစ်စေတဲ့ ညွှန်ကြားချက် ထုတ်ပြန်လာခဲ့ပါတယ်။

အဲ့ဒီ ချစ်ကြည်ရေး အမှတ် (၁) တံတား နယ်စပ်ဂိတ်ဟာ သျှမ်းပြည် တာချီလိတ်ခရိုင် တာချီလိတ်မြို့ နဲ့ ထိုင်းနိုင်ငံ ချင်းရိုင်းခရိုင် မယ်ဆိုင်မြို့မှာ ရှိတဲ့ တံတားဖြစ်ပါတယ်။

“ဖွင့်ဖို့တော့ နေပြည်တော်ကနေ ညွှန်ကြားစာ ပို့လာတယ်တဲ့။ ဒီလရဲ့ နောက်ဆုံးပတ်တွေမှာပဲ ဖွင့်သွားမယ်တဲ့။ အသေးစိတ်တော့ ဘယ်နေ့ဖွင့်မလဲ မသိသေးဘူး။ တံတားကို ဖွင့်မဲ့ ကိစ္စကလည်း ကျနော်တို့ အရမ်းကြီး မယုံရဲသေးဘူး။ တံခါးဖွင့်ပြီဆိုမှ ဖွင့်ပြီလို့ပဲ ယုံလို့ရမှာ။ အခုတော့ ဖွင့်မယ် မဖွင့်ဘူးဆို ယုံလို့မရသေးဘူး” လို့ တာချီလိတ်မြို့ခံ စိုင်းရွှေ က ပြောပါတယ်။

ဇန်နဝါရီလ ၂၀ ရက်မှာ ကိုဗစ် – ၁၉ ရောဂါ ပျံ့နှံ့ကူးစက်မှုကို လျှော့ချနိုင်ရေးအတွက် မြန်မာ – ထိုင်း နယ်စပ်ဂိတ် တံတားပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နိုင်ဖို့ မြန်မာနိုင်ငံဘက်ခြမ်း အနေနဲ့ သက်ဆိုင်ရာ ဝာာဝန်ရှိသူတွေကို စေလွတ်ပြီး မြေပြင် အခြေအနေကို ကွင်းဆင်းစစ်ဆေးမှု ပြုလုပ်ခဲ့ပါတယ်။

မြန်မာ – ထိုင်း နယ်စပ်ဂိတ် တံတား ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နိုင်ဖို့အတွက် မြန်မာနိုင်ငံဘက်က သက်ဆိုင်ရာ တာဝန်ရှိသူတွေကို မြေပြင်ကွင်းဆင်းစစ်ဆေးဖို့ စေလွတ်တဲ့အပြင် နယ်စပ်ဂိတ် တံတားတလျှောက် သန့်ရှင်းရေးဝန်ထမ်းဉီးရေ ၁၀၀ ထက်မနည်း ခန့်အပ်တာဝန် ပေးထားတယ် လို့ ခိုင်မာတဲ့ သတင်းရင်းမြစ်က ပြောပါတယ်။

“ ဖွင့်တော့မယ်လို့တော့ ကြားတယ်။ သန့်ရှင်းရေးတွေ သွားလုပ်နေတာလည်းရှိတယ်။ ခရိုင် အုပ်ချုပ်ရေးမှူးတွေလည်း စည်းဝေးလုပ်နေတယ်။ ဘယ်တော့ ဖွင့်မလဲတော့ မသိသေးဘူး။ ဖွင့်ဖို့တော့ မျှော်လင့်တာပေါ့။ ဖွင့်လို့ရှိရင် အသွားလာတွေ လွယ်ကူမယ်” လို့ တံတား ဖွင့်မယ့် အခြေအနေ နဲ့ ပတ်သက်ပြီး ခိုင်မာတဲ့ သတင်းရင်းမြစ် တစ်ဉီးက ပြောပါတယ်။

မြေပြင်ကွင်းဆင်း စစ်ဆေးတဲ့ ဌာနဆိုင်ရာ ဝာာဝန်ရှိသူတွေဟာ စစ်ဆေးမှု အခြေအနေ နဲ့ ပတ်သက်ပြီး နေပြည်တော်မှာရှိတဲ့ ရုံးချုပ်ကို မြေပြင်အခြေအနေ နဲ့ တကွ အစီရင်ခံစာတင်ပြီး ဆုံးဖြတ်ချက် တောင်းဆိုရတယ်လို့ ပြောပါတယ်။

အဲ့ဒီနောက်မှာတော့ မယ်ဆိုင် နဲ့ တာချီလိတ်ဘက်မှာ ရှိတဲ့ နယ်စပ်ဂိတ် တံတားပြန်လည် ဖွင့်လှစ် ခြင်း နဲ့ သက်ဆိုင်တဲ့ တာဝန်ရှိ သူတွေကိုလည်း အစီရင်ခံစာ ပြန်တင်ရပြီး နယ်စပ်ဂိတ်ကို ပြန်လည် ဖွင့်လိုတဲ့အကြောင်း ထိုင်းနိုင်ငံဘက်ခြမ်း ကိုလည်း အကြောင်းကြားစာ ပို့ရပါတယ်။

သို့သော် ဇန်နဝါရီလ ၂၂ ရက်နေ့မှာ နယ်စပ်ဂိတ် တံတားကို ပြန်ဖွင့်မယ် ဆိုတဲ့ သတင်းဟာလည်း နှစ်ဖက်နိုင်ငံက တာဝန်ရှိသူတွေ မယ်ဆိုင် တံတား အမှတ် (၁) မှာ တွေ့ဆုံခဲ့ပြီး ကိုဗစ် – ၁၉ ရောဂါ ကူးစက်ပျံ့နှံ့မှုကို ကာကွယ်လျှော့ချရေး နဲ့ နိုင်ငံ အဝင်အထွက် ပြုသူတွေကို စိစစ်ဖို့ အဓိက ဆွေးနွေးခဲ့ ကြရာမှာ ယနေ့ထက်တိုင် နယ်စပ်ဂိတ်ကို ပြန်လည်ဖွင့်လှစ် နိုင်ခြင်း မရှိခဲ့ပါဘူး။

အဓိက အကြောင်းပြချက်အနေနဲ့တော့ – တရုတ်ဘက် ကနေ မြန်မာ – တရုတ် နယ်စပ်ဂိတ် လမ်းကြောင်းတွေကို ဇန်နဝါရီလ ၈ ရက်နေ့မှာ တရားဝင် ပြန်လည် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီးတဲ့နောက် မိုင်းလားက နယ်စပ်ဂိတ်လမ်းကြောင်းတွေလည်း ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရပါတယ်။

မြန်မာ – တရုတ် နယ်စပ်ဂိတ်လမ်းကြောင်းဖြစ်တဲ့ သျှမ်းပြည် မူဆယ်ဘက်မှာရှိတဲ့ နယ်စပ်ဂိတ်တွေကို ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပေမယ့်လည်း ကုန်တင်ကားတွေကိုသာ သွားလာခွင့်ပြုပြီး လူပုဂ္ဂိုလ် ဖြတ်သန်း သွားလာခွင့် မပြုသေးပါဘူး။

တဖက်မှာလည်း မြန်မာ – ထိုင်းနယ်စပ် လမ်းကြောင်း တခုဖြစ်တဲ့ မြဝတီ – မဲဆောက် လမ်းကြောင်းဟာ ဇန်နဝါရီလ ၁၂ ရက်နေ့ မှာ တရားဝင် ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး ဖြစ်ပါတယ်။

သို့ဖြစ်ပါ၍ နယ်စပ်ဂိတ်အကြောင်း ကျွမ်းကျင်တဲ့ လေ့လာသုံးသပ်သူ အများစုက မြန်မာနိုင်ငံ နဲ့ ထိုင်းနိုင်ငံ သဘောတူညီချက်ရရှိပြီး သက်ဆိုင်ရာ တာဝန်ရှိသူများမှ အခြေအနေ အရပ်ရပ်ကို ကောင်းမွန်သေချာအောင် စိစစ် ပြီး တာချီလိတ် – မယ်ဆိုင် နယ်စပ်ဂိတ်လမ်းကြောင်းလည်း မကြာခင် ကာလအတွင်း ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နိုင်မယ်လို့ ယုံကြည်နေကြပါတယ်။

“ တကယ့် အခြေနေကို ကြည့်မယ်ဆိုရင်လည်း ဘာမှမကွာခြားဘူး။ ဖွင့်ဖို့ အကြိမ်ကြိမ်လုပ်နေတာ။ ဒါကြောင့် ပြည်သူတွေလည်း အရမ်းကို မမျှော်လင့်ရဲတော့ဘူး။ တံတားတကယ်ဖွင့်မှပဲ အဆင်ပြေတော့မယ်။ ကျနော်တို့ ဒီဘက်ကတော့ အရမ်းကို သိပ်မမျှော်လင့်ရဲတော့ဘူး” လို့ တာချီတ်လိတ်မြို့နေ စိုင်းရွှေ (နာမည်လွဲ) ပြောပါတယ်။

ပြန်လည်ဖွင့်ခြင်း မဖွင့်ခြင်းနဲ့ သံသရာ လည်နေတဲ့ အမှတ် (၁) တာချီလိတ် – မယ်ဆိုင် နယ်စပ်ဂိတ် လမ်းကြောင်းဟာ မြန်မာ – ထိုင်း နှစ်ဖက်နိုင်ငံပြည်သူများအတွက် အဓိက အရေးပါတဲ့ နယ်စပ်လမ်းကြောင်း တစ်ခု ဖြစ်နေပါတယ်။

အဘယ်ကြောင့် ဆိုလျှင် ထိုင်းနိုင်ငံ ဘက်ခြမ်း မယ်ဆိုင် ဒေသခံ ပြည်သူတွေ အနေနဲ့ စားသောက်ကုန်တွေ၊ ဆောက်လုပ်ရေး ဆိုင်ရာ ကိရိယာတန်ဆာ ပစ္စည်းတွေ နဲ့ လူ့အသုံးအဆောင် ပစ္စည်းတွေကို မြန်မာ – ထိုင်းနယ်စပ်ရှိ သျှမ်းပြည် ဘက်ကိုပဲ ရောင်းချရတာ ဖြစ်ပါတယ်။

တာချီလိတ်က ဒေသခံတွေ အနေနဲ့လည်း ထိုင်းနိုင်ငံ မယ်ဆိုင်ဘက်ခြမ်းကနေ တင်ပို့လာတဲ့ စားသောက်ကုန်တွေ၊ အခြေခံ လူသုံးကုန် ပစ္စည်းတွေကို အားထားနေရတာပါ။ နယ်စပ် တံတားဂိတ် ပိတ်ထားတဲ့ ၃ နှစ်တာ ကာလပတ်လုံးမှာ တာချီလိတ်က ပြည်သူတွေ အနေနဲ့ ကုန်စည်ဈေးနှုန်း မြင့်တက်မှုဒဏ်တွေကို ခံရသလို တခါတရံ ကုန်ပစ္စည်း ရှားပါး ပြတ်လပ်တာလည်း ကြုံတွေ့ခဲ့ရတယ်လို့ သိရပါတယ်။

“မယ်ဆိုင်ဘက်လူဆိုရင် အရမ်းကို မျှော်လင့်နေတယ်။ တံတားမှာ ဆိုင်ကယ် ကယ်ရီ လုပ်နေတဲ့ သူတွေဆို သူတို့ အရမ်းမျှော်နေတယ်။ တာချီလိတ်ဘက်ကလူတွေ မမျှော်ဘူးလာဆိုရင် မျှော်တာ ပေါ့။ ကုန်ပစ္စည်းတွေ၊ စားသောက်ကုန်တွေ ၊ ဆေးဝါးတွေက အဲ့ဘက်ကပဲ ယူရတာကိုး၊ ပြီးတော့ ဒီဘက် ကလေးတွေ အများစုလည်း အဲ့ဘက်ကိုပဲ ကျောင်းသွားတက်တယ်လေ၊ ဒါကြောင့် ဒီတံတားပြန်ဖွင့်ရင် အရာရာအတွက် ကောင်းပါတယ်” လို့ တံတားကို ပြန်ဖွင့်ရန် မျှော်လင့်နေတဲ့ တာချီလိတ်က ကုန်စုံဆိုင်ပိုင်ရှင် အမျိုးသမီးတစ်ဉီးက ပြောပါတယ်။

ဒါ့အပြင် ထိုင်းနိုင်ငံ ဘက်ခြမ်း မယ်ဆိုင်ဘက်ကို ကျောင်းတက် ပညာရှာ နေတဲ့ တာချီလိတ်က ကလေးသူငယ်တွေ ကျောင်းသား/သူတွေလည်း ကျောင်းတက်ရတဲ့ အခွင့်အရေး ဆုံးရှုံးခဲ့ရပါတယ်။

မည်သို့ပင်ဆိုစေကာမူ ကျွန်းကိုင်းမှီ ကိုင်းကျွန်းမှီ ရှိနေကြတဲ့ မြန်မာ – ထိုင်းနယ်စပ် အမှတ် (၁) တံတားပြန်လည်ဖွင့်ခြင်း မဖွင့်ခြင်းဟာ နှစ်ဖက်နိုင်ငံ ရှိ ကလေးငယ်များ၊ ကျောင်းသား/သူများ၏ ဘဝတက်လမ်းအတွက် ဖြစ်စေသလို နှစ်ဖက်နိုင်ငံ ပြည်သူများ၏ စီးပွားရေး ရောင်းဝယ် ဖောက်ကားရေး စိုပြေချော့မွေ့လာစေဖို့ အဓိက သော့ချက်လည်း ဖြစ်နေပါတယ်။