“PNO က စစ်သားကောက်မယ်ဆိုတဲ့ သတင်းကြောင့် ကျနော် အခု တောင်ကြီးမြို့ပေါ် ရှောင်လာတာ။ ကျနော့်သူငယ်ချင်းတွေလည်း ရွာထဲမှာ မရှိတော့ဘူး” အသက် ၂၂ အရွယ်ရှိ ပအိုဝ်းလူငယ် အမျိုးသားတစ်ဦးက လက်ရှိ အခြေအနေကို ပြောပြလာပါတယ်။

စစ်ကောင်စီ လက်အောက်ခံ ပအိုဝ်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်လို့လည်းခေါ် ပအိုဝ်းပြည်သူ့စစ်လို့လည်း လူသိများတဲ့ (PNO) ဟာ တောင်ကြီးခရိုင်အတွင်းရှိ ပအိုဝ်းကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသတွေမှာ ပအိုဝ်းလူငယ်တွေနဲ့ သျှမ်းလူငယ်တွေကို စစ်သားသစ် အပြင်းအထန်ကောက်ခံနေပါတယ်။

လက်ရှိအခြေအနေမှာတော့ PNO ထိန်းချုပ်တဲ့ဒေသမှာ နေထိုင်တဲ့လူငယ်တွေကတော့ တောင်ကြီးမြို့ပေါ်နဲ့ ထိုင်းနိုင်ငံသို့ ထွက်ပြးတိမ်းရှောင်နေရပါတယ်။

PNO ထိန်းချုပ်ထားတဲ့ဒေသတွေကတော့ သျှမ်းပြည်တောင်ပိုင်း ဆီဆိုင်မြို့နယ်၊ ပင်လောင်းမြို့နယ် နဲ့ ဟိုပုံးမြို့နယ်တွေ ဖြစ်ပါတယ်။

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သန်းရွှေ စစ်အစိုးရ လက်ထက်က စစ်တပ်အလိုကျ  ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပဒေကို ရေးဆွဲခဲ့ပြီး တိုင်းရင်းသားနယ်မြေဒေသတွေမှာ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ ဒေသ အသီးသီးပေးခဲ့ပါတယ်။

သျှမ်းပြည်ထဲမှာ နေထိုင်တဲ့ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစု (၅) စုဖြစ်တဲ့ ပလောင်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ “ဝ” ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ ဒေသ၊ ကိုးကန့် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ ဒေသ နဲ့ ဓနုကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ ဆိုပြီး  စစ်အစိုးရက ခွဲဝေပေးခဲ့ကြပါတယ်။ 

ယခုနှစ် မေလ (၂၅) ရက် ကစတင်ပြီး PNO တို့ တပ်သားသစ် စုဆောင်းမယ် ဆိုတဲ့ သတင်း ထွက်ပေါ် လာပြီး  ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသမှာ နေထိုင်တဲ့  အသက် (၁၈) နှစ်မှ အသက် (၅၀) နှစ်ျ့ေအောက် အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီးတွေကို လုံခြုံရေးလှုပ်ရှားဖို့အတွက်  စစ်မှုထမ်းရန် လာရောက် စည်းရုံးခဲ့ ပါတယ်။ 

ဒ့ါအပြင် PNO ထိန်းချုပ်တဲ့ဒေသမှာ နေထိုင်တဲ့ သျှမ်းလူထုတွေထံလည်း တစ်အိမ်ထောင်လျှင် ဆန် တပြည်နဲ့ ကျပ်ငွေ (၃)သောင်းပေးရမှာပါ။

စစ်သားစုဆောင်းတဲ့အတွက် လူငယ်တွေ ထိုင်းသို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်

PNO တွေ စစ်သားကောက်ယူမှုကြောင့် ပြည်သူတွေဟာ လွှတ်ရာသို့ ထွက်ပြေးနေကြသလို အများစု ကတော့ ထိုင်းနိုင်ငံသို့ တရားမဝင်လမ်းကြောင်းနဲ့လည်း ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေကြပါတယ်။

ဒေသခံပြည်သူတွေကို PNO ဘက်မှ စစ်သား အတင်းအဓမ္မ ကောက်ယူမှုဟာ စိုက်ပျိုးရေး လုပ်ကိုင်နေတဲ့ တောင်သူတွေ အတွက် အခက်အခဲဖြစ်စေကြောင်းလည်း PNO ထိန်းချုပ်ဒေသ မှာ နေထိုင်တဲ့ သူတွေက ပြောဆိုလိုက်ပါတယ်။

“ ပအိုဝ်းပြည်သူ့စစ်တွေ စစ်သားကောက်တော့ တချို့တွေ စစ်သားသွားလုပ်ရမှာကြောက်လို့ ထိုင်းသွားကြပြီ အများကြီးပဲ အများစုက  ကျနော်တို့ လူငယ်တွေပေ့ါ။ ပြေးသွားတဲ့သူတွေတော့ ရာနဲ့ချီပြီ ကျနော်က  အခုစပါးစိုက်ပြီးပြီ ရိတ်ပေးမယ့် လူငယ်တွေမရှိတော့မှာကို ကြောက်တယ်” လို့ ဆီဆိုင်မြို့နယ် နေထိုင်တဲ့ စိုင်းလှက ပြောပါတယ်။ 

၂၀၁၉ ခုနှစ် က စတင်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံတွင်း ကိုဗစ်-၁၉  ရိုက်ခတ်မှုဒဏ်ကြောင့် စိုက်ပျိုးရေးမှာလည်း များစွာ ထိခိုက်နစ်နာမှု ရှိခဲ့တဲ့အပြင် အခုလည်း နိုင်ငံရေးရှုပ်ထွေးမှုကြောင့် စိုက်ပျိုးရေးသမားတွေ ဘဝဟာ လုံးပါးပါးနေရတဲ့အဆင့်ပါပဲ။

“လူငယ်တွေ ထိုင်းသွားပြီး ရွာမှာ စပါးရိတ်ချိန်ကျရင် စပါးရိတ်ပေးမယ့်လူမရှိမှာကြောက်တယ်၊  ပြီးတဲ့နှစ်က ရွာမှာ ကိုဗစ် ကူးစက်မှုဖြစ်တဲ့အတွက် လူငယ်တွေရှိတယ်ဆိုပေမယ့် ရောဂါကြောင့် လယ်ထဲ မသွားရဲကြဘူး” လို့  စိုင်းလှ က စိုက်ပျိုးရေး နဲ့ပတ်သက်ပြီးရင်ဖွင့်လာပါတယ်။

လက်ရှိ ကျေးရွာအတွင်းမှာ အသက်ကြီးရွယ်အို နှင့် ကလေးများသာကျန်ရှိနေတာကြောင့် လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးအတွက် အသက်ကြီးပိုင်းများအတွက် အခက်ခဲရှိနေကြပါတယ်။ 

“လယ်လုပ်နိုင်တဲ့ သူဆိုရင်သိပ်မရှိတော့ဘူး။ သူတို့ဒီလို စစ်ကောက်နေတော့ ရွာက ကျနော်သူငယ်ချင်း တွေ ကလည်း ထိုင်းဘက်ကို ဝင်တာအများကြီးပဲ။ ရွာမှာက အသက်ကြီးပိုင်းပဲကျန်တာ” ဟု ထိုင်းရောက် အသက် (၂၀) အရွယ်လူငယ် အမျိုးသားက  ပြောပါတယ်။

PNO စစ်တပ်မှ ၎င်း အုပ်ချုပ်ခွင့်ရထားတဲ့ ဒေသထဲမှာ ဇွန် ၁၆ ရက်နေ့ နောက်ဆုံးထားပြီး စစ်သင်တန်းသွားမယ့် သူစာရင်းများကို လာပို့ပေးရန်လည်း ညွှန်ကြားထားပါတယ်။

“ကျမ အနေနဲ့ သားရှိတော့ စိုးရိမ်ရတယ်။ အခုအလုပ်လည်းပျက် ငွေလည်းကုန်တယ်။ သားကိုတော့ လွှတ်ရာ ပို့ထားရတယ်။ သားမရှိရင်လည်း သူတို့ ဘာပြဿနာထပ်ရှာမှာလဲမသိဘူး” လို့  ဟိုပုံးမြို့နယ်နေထိုင်သည့် အသက် ၅၀အရွယ်ရှိ နန်းမို့ က ဆိုပါတယ်။

လုံခြုံရေးအတွက်သာ စစ်သားစုဆောင်း

အခုလို PNO က စစ်သားကောက်ယူတဲ့ကိစ္စဟာ ဒေသလုံခြုံရေး စစ်ကောင်စီကို ကာကွယ်ပေးရေး အတွက်သာ ဖြစ်တဲ့အတွက် စစ်အာဏာရှင်ကို တော်လှန်နေတဲ့ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်မတော် (PDF)တွေနဲ့ တိုက်ပွဲဖြစ်လာနိုင်ကြောင်း ဒေသခံတွေက သုံးသပ်ပြောဆိုပါတယ်။

“အခုက ပအိုဝ်း အုပ်ချုပ်ခွင့်ဒေသမှာက ဌာနေ ပြည်သူ့စစ်တပ်ဖွဲ့ကို ဖွဲ့စည်းထားတယ်လေ။ သူတို့က ရပခ လက်အောက်ခံဖြစ်တယ်လေ။ သူတို့က သူတို့ကို ဆန့်ကျင်တဲ့ PDF တပ်ဖွဲ့တွေဝင်လာရှုပ်မှာကို ကြောက်တာ။နောက် တိုက်ပွဲ ဖြစ်လာနိုင်တယ်”လို့  အမည်မဖော်လိုသည့် အုပ်ချုပ်ရေးမှူး က ပြောပါတယ်။ 

ပအိုဝ်းပြည်သူ့စစ်တပ်ဖွဲ့များ စစ်သား စုဆောင်းမှုနဲ့ ပတ်သက်ပြီး စစ်ကောင်စီလုပ်ရပ်ပေါ် အကျိုးပြုတာဟာ မှန်ကန်တဲ့ လုပ်ရပ်မဟုတ်ကြောင်း အမည်မဖော်လိုသူ ပအိုဝ်းလူငယ် တစ်ဦးက ပြောပါတယ်။

“စစ်သားစစ်တပ်တွေ စုဆောင်းတယ်ဆိုတာက စစ်ကောင်စီရဲ့ လုပ်ရပ်တွေပေါ်မှာ အကျိုးပြု ဖြစ်စေတယ် ဆိုရင် ဒါမှန်ကန်တဲ့ ကိစ္စတစ်ခုမဟုတ်ဘူးလို့ပဲ မြင်မိတယ်။ အဲ့တာ စစ်တပ်စုဆောင်းတဲ့ အပေါ်မှာ ဒီအာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီကို အားပေးတဲ့ လုပ်ရပ်တွေ ဖြစ်နေတယ်။ သူ့ကို ကာကွယ်ပေးတဲ့ ကိစ္စတွေ ဖြစ်နေတယ်”လို့ ပအိုဝ်းလူငယ်  တစ်ဦး ကပြောပါတယ်။ 

ဒေသလုံခြုံရေး ဟုပြောဆိုပြီး နောက်ဆုံး ပင်မ ကျောရိုးက အာဏာသိမ်းရဲ့ အကျိုးအတွက်သာ လုပ်ကာ တိုင်းရင်းသားအချင်းချင်းကို ရန်တိုက်ပေးနေကြောင်းလည်း ပအိုဝ်းလူငယ်က မှတ်ချက်ပြုလိုက်ပါတယ်။ 

“ဒေသလုံခြုံရေးခေါင်းစဉ်ပဲတက်တက် နောက်ဆုံးပင်မ ကျောရိုးက တပ်ရဲ့ အာဏာသိမ်းမှုကို ပိုပြီး အကျိုးဖြစ်စေတဲ့ဟာမျိုး တိုင်းရင်းသားတွေ အချင်းချင်းကြားမှာ ပိုပြီး စည်းလုံးရေးတွေ ညီညွတ်ရေးတွေ ပိုပြီး ပျက်ပြားစေတာမျိုး၊ ပြီးတော့ လူတွေ အသက်သေစေတာမျိုးဆိုရင်တော့ ဒါ ကျနော်တို့ လက်ခံရမဲ့ ကိစ္စမျိုးမဟုတ်ဘူးလို့ပဲ ကျနော်တို့ မြင်မိတယ်” လို့ ပအိုဝ်းလူငယ်က ဆိုပါတယ်။

PNO အနေနဲ့ အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီ နဲ့  ဆက်လက်ပူးပေါင်းနေပါက မဖြစ်မနေတိုက်ခိုက် ရလိမ့်မယ် လို့  NUG ကာကွယ်‌ရေးဝန်ကြီးဌာန၏ အမှတ် ၁၀၀၈ တပ်ရင်းမှ မေ (၂၂) ရက် ရက်စွဲ နဲ့ သတိပေးစာ ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။ 

အမှတ် ၁၀၀၈ တပ်ရင်းမှာ သျှမ်း၊ အင်းသား၊ ပအိုဝ်း၊ ကယန်းလူငယ်တွေနဲ့  ဖွဲ့စည်းထားပြီး PNO အ‌နေဖြင့် အကြမ်းဖက်စစ်ကောင်စီ နဲ့  ဆက်လက်ပူးပေါင်းနေပါက မလွှဲမသွေတိုက်ခိုက်ရလိမ့်မယ်လို့ ထုတ်ပြန်ချက်မှာ ရေးသားထားပါတယ်။ 

“တကယ်လို့ ကျနော်တို့က PNO တပ်ဖွဲ့ကို လူကော၊ငွေကောသွားပေးရင် ကျနော်တို့က ကိုယ့်ရန်သူကို အားပေးနေသလိုဖြစ်မယ်။ မသွားပေးတော့လည်း ကျနော်တို့က သူတို့ ထိန်းချုပ်နယ်မြေထဲနေတယ်။ သူတို့ တခုခုလာလုပ်မှာလည်း ကြောက်ရတယ်။ သွားထည့်တော့လည်း တပ်ဖက်မှာ PDF တွေကို ကြောက်ရပြန်တယ်”လို့ နန်းမို့ က ပြောပါတယ်။

PNO ထိန်းချုပ်တဲ့ဒေသမှာ နေထိုင်တဲ့ ပြည်သူတွေကတော့ အဘက်ဘက် စိုးရိမ်နေရကြောင်း PNO ကို တပ်သားသစ်ပေးပါက PDF တပ်ဖွဲ့ ကို ကြောက်ရကြောင်းလည်း နန်းမို့က ဆိုပါတယ်။

“ ကျမတို့ ပြည်သူတွေ ဘဝ က လက်နက်ရှိတဲ့သူကို ရောက်ရတဲ့ဘဝပါ။ လက်နက်ရှိသူတွေ ပြောသမျှ မလုပ်ပေးရင်လည်း ကြောက်ရလုပ်ပေးရင်လည်း ကြောက်ရ။ ဘယ်တော့မှ အေးချမ်းမှာလဲမသိဘူး” လို့ နန်းမို့က စိတ်မကောင်းစွာ ပြောဆိုလိုက်ပါတယ်။