သျှမ်းပြည် တောင်ပိုင်း တောင်ကြီးမြို့တွင် အီးစီးကရက် (E- cigarette) နှင့် ပတ်သက်ပြီး အာဏာပိုင်များက ဖမ်းဆီးအရေးယူမှုများ ဆက်တိုက်ပြုလုပ်နေသော်လည်း မှောင်ခိုရောင်းဝယ်မှုများ ဆက်လက်ရှိနေပြီး ဈေးနှုန်းများလည်း ယခင်ထက် နှစ်ဆနီးပါး မြင့်တက်လာကြောင်း ဒေသခံများထံမှ သိရသည်။

တောင်ကြီးမြို့တွင် အီးစီးကရက် ရောင်းချသူများနှင့် သုံးစွဲသူများကိုပါ ဖမ်းဆီးအရေးယူမှုများ ရှိနေခြင်းကြောင့် မှောင်ခိုရောင်းဝယ်မှုများ ဆက်လက်ရှိနေကြောင်း တောင်ကြီးမြို့ဒေသခံ အမျိုးသားတစ်ဦးက သျှမ်းသံတော်ဆင့်ကို ပြောသည်။

“အခုက အပြင်မှာလည်း သောက်လို့မရဘူး။ အိမ်မှာပဲ ခိုးသောက်ရတယ်။ ဝယ်တဲ့သူ ဖမ်းမိရင်လည်း ဖမ်းတယ်၊ ရောင်းတဲ့သူလည်း ဖမ်းတယ်။ အခုဆို အသိလူတွေကိုပဲ ရောင်းတာများတယ်။ အရင်ဖွင့်ရောင်းတဲ့ဆိုင်တချို့ကတော့ ဆိုင်ထဲဝင်ပြီး မေးမှ ရောင်းပေးတယ်” ဟု တောင်ကြီးမြို့ဒေသခံ အမျိုးသားတစ်ဦးက ပြောသည်။

ဖမ်းဆီးအရေးယူမှုများကြောင့် အီးစီးကရက်ဈေးနှုန်းများ သိသိသာသာ မြင့်တက်လာပြီး ယခင်က ကျပ် ၄ သောင်းခွဲခန့်ဖြင့် ဝယ်ယူနိုင်သည့် အမျိုးအစားများသည် လက်ရှိတွင် ကျပ် ၉ သောင်းခွဲ မှ ၁ သိန်း ဝန်းကျင်အထိ ပေးဝယ်နေရကြောင်း ၎င်းက ဆိုသည်။

ထို့အပြင် အီးစီးကရက် သုံးစွဲသူအချို့သည် ဖမ်းဆီးခံရမည်ကို စိုးရိမ်သဖြင့် အပြင်သွားလာချိန်တွင် အီးစီးကရက်ကို မသုံးစွဲတော့ဘဲ သာမန်ဆေးလိပ်ကိုသာ ပြန်လည်သောက်သုံးလာကြကြောင်း ၎င်းကဆက် ပြောသည်။

“စစ်လို့ ဖမ်းမိတာနဲ့ ထောင်ကျမယ်။ ပြီးရင်လည်း ငွေက သိန်းနဲ့ချီ တောင်းတာ။ အဲ့တော့ လူတွေက အပြင်မှာ Vape မသောက်တော့ဘဲ ဆေးလိပ်ပဲ ပြန်သောက်ကြတယ်။” ဟု တောင်ကြီးမြို့ဒေသခံ အမျိုးသားတစ်ဦးက ဆက်ပြောသည်။

ပြီးခဲ့သည့် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၈ ရက်တွင် မြန်မာကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာနက အမိန့်ချမှတ် ထုတ်ပြန်ပြီးနောက် အီးစီးကရက်နှင့် ဆက်စပ်ပစ္စည်းများကို တင်သွင်းခြင်း၊ ရောင်းချခြင်း၊ လက်ဝယ်ထားရှိခြင်းနှင့် အသုံးပြုခြင်းတို့ကို တားမြစ်ထားခဲ့သည်။

အဆိုပါ တားမြစ်မိန့်တွင် ပါဝင်သည့် ထုတ်ပြန်ထားသည့် အီးစီးကရက်နှင့် ဆက်စပ် ကုန်ပစ္စည်းများကို မည်သူမဆို ရောင်းဝယ် ဖြန့်ဖြူးခြင်း၊ သုံးစွဲခြင်း ပြုလုပ်လျှင် ကုန်စည် နှင့် ဝန်ဆောင်မှု ဥပဒေအရ ထောင်ဒဏ် ၆လ မှ ၃ နှစ် နှင့် ဒဏ်ငွေ ၅ သိန်းအထိ ချမှတ်နိုင်ကြောင်း စစ်ကော်မရှင်က သတိပေးထားသည်။

တောင်ကြီးမြို့နယ် အပါအဝင် အခြားသောမြို့နယ်များတွင်လည်း ဖမ်းဆီးအရေးယူမှုများ ပြုလုပ်နေသော်လည်း မှောင်ခိုရောင်းဝယ်မှုများ ဆက်လက်ရှိနေပြီး ဈေးနှုန်းများလည်း မြင့်တက်လျက်ရှိသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် အီးစီးကရက်ကို ဆေးလိပ်ဖြတ်ရန် အထောက်အကူပြုသည့် ပစ္စည်းအဖြစ် ရည်ညွှန်းကာ ၂၀၁၈ ခုနှစ်မှစကာ လူကြီး ၊ လူငယ်ကြား စတင် သုံးစွဲမှုပျံ့နှံ့ လာခဲ့ပြီး၊ ၂၀၂၂ ခုနှစ်နောက်ပိုင်းတွင် အမျိုးသမီးများပါ တွင်ကျယ်စွာသုံးစွဲလာကြကြောင်း သိရသည်။