မြန်မာနိုင်ငံတွင် ကုန်စျေးနှုန်းများ မြင့်တက်နေချိန် သျှမ်းပြည် ဟိုပုံးမြို့နယ်အတွင်း နေထိုင်သည့် ပြည်သူများသည် စားဝတ်နေရေး ခက်ခဲနေသည့်ကြား စစ်မှုထမ်းကြေးကို လစဉ် ပေးဆောင်ရသဖြင့် ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးဖြစ်နေကြောင်း စုံစမ်းသိရသည်။

ဟိုပုံးမြို့နယ်အတွင်း စစ်ကော်မရှင်တပ်နှင့် ပအိုဝ်းပြည်သူ့စစ် (PNO) တို့သည် ဒေသခံများ၏ ဝမ်းရေးကို မငဲ့ကွက်ဘဲ စစ်မှုထမ်းကြေးများကို အပြိုင်အဆိုင် တောင်းခံမှုကြောင့် ပြည်သူများ အခက်အခဲများစွာ ကြုံတွေ့နေရကြောင်း ဟိုပုံးမြို့ ဒေသခံအမျိုးသားတစ်ဉီးက သျှမ်းသံတော်ဆင့်ကို ပြောသည်။

ထိုစစ်မှုထမ်းကြေး၊ ဆက်ကြေးများသည် ပြီးခဲ့သည့် ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၁၀ ရက်တွင် စစ်ကော်မရှင်က ပြည်သူ့စစ်မှုထမ်းဉပဒေကို အတည်ပြု အသက်သွင်းပြီးနောက်ပိုင်း နှစ်ဖက်တပ်ဖွဲ့ အပြိုင်အဆိုင် စတင်ကောက်လာခဲ့သည်။

“အခုကာလမှာ ကုန်ဈေးနှုန်းတွေလည်း တက်၊ ငွေဈေးနှုန်းတွေလည်း တက်လိုက်ကျလိုက်နဲ့ မိသားစု တစ်စုမှာ အလုပ်အကိုင် သိပ်မရှိရင် ဝင်ငွေလည်း သိပ်ရှိမှာမှ မဟုတ်တာ။ တချို့က စားဖို့တောင်မှ အဆင်မပြေတဲ့ဟာ ဒါတွေကို မရှိရှိအောင် ရှာနေရတာ။ ဒုက္ခ မျိုးစုံ ကြုံတွေ့နေရတယ်၊ မပြောပြတတ်အောင်ပါပဲ”ဟု ဟိုပုံးဒေသခံ ၎င်းအမျိုးသားက ပြောဆိုသည်။

စစ်ကော်မရှင်တပ်နှင့် PNO တပ်ဖွဲ့ အနေဖြင့် ပြည်သူများ စီးပွားရေး ကြပ်တည်းပြီး စားဝတ်နေရေး အဆင်မပြေမှုကို ငဲ့ကြည့်ရန် လိုအပ်ကြောင်း၊ ၎င်းတို့ တပ်ဖွဲ့နှစ်ဖွဲ့ ကောက်ခံရရှိသည့် ငွေကြေးများသည် စားဝတ်နေရေး အဆင်မပြေမှုကြား လူထုမှ ရှာဖွေပေးဆောင်နေရသည်ကို သိရှိနားလည်ရန် လိုအပ်ကြောင်းလည်း ဟိုပုံးမြို့ ဒေသခံများက ပြောသည်။

“ဒီဆက်ကြေးတွေ၊ စစ်မှုထမ်းကြေးတွေကို ပေးနေရတာ ဘယ်လို အဆင်ပြေနိုင်မလဲ။ ဒီပြည်သူတွေ အရင်ကတည်းက မပေးနိုင်တဲ့ဟာကို ပေးနေကြရတာလေ။ စားဖို့ သောက်ဖို့တောင် အဆင်မပြေတဲ့ဟာ၊ စားဖို့ မရှိရင်တောင်မှ အဲ့ဒါတွေကို အဓိက ဦးစားပေး ရှာပေးနေရတယ်။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ ကြောက်နေကြရတာကိုး”ဟု ဟိုပုံးမြို့နယ် ၎င်းဒေသခံ အမျိုးသားက ဆက်ပြောသည်။

စစ်ကော်မရှင်တပ်နှင့် PNO တပ်မှ ဟိုပုံးမြို့ပေါ်ရှိ ရပ်ကွက်များနှင့် ကျေးရွာများတွင် စစ်မှုထမ်းကြေး တစ်အိမ်လျှင် ၃ သောင်းကျပ်မှ ၅ သောင်းကျပ်အထိ ကောက်ခံနေသည့်အပြင် ကျေးရွာများတွင် ဆက်ကြေးများကို ၅ သောင်း ဝန်းကျင် လစဉ် ထပ်မံပေးဆောင်နေရကြောင်း သိရသည်။

အလားတူ ပင်လောင်းမြို့နယ်တွင်လည်း စစ်မှုထမ်း လစဉ်ကြေးအပြင် ပအိုဝ်းပြည်သူ့စစ် PNO ၏ စစ်အသုံးစရိတ်အတွက်ပါ လစဉ်ကြေး ထည့်ပေးနေရကြောင်း ဒေသခံများက ပြောသည်။

ပြီးခဲ့သည့် ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလတွင် စစ်ကော်မရှင်ဘက်မှ စစ်မှုထမ်းဥပဒေကို အတည်ပြု ထုတ်ပြန်ပြီးနောက် သျှမ်းပြည်အတွင်းရှိ လူငယ်များသည် နိုင်ငံခြားတို့ ပြောင်းရွှေ့ အလုပ်လုပ်ကိုင်ခဲ့ကြပြီး မြန်မာတစ်နိုင်ငံလုံးတွင် စစ်မှုထမ်းကြေးများ၊ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် ထိန်းချုပ်နယ်မြေများတွင်လည်း ဆက်ကြေးများ လစဉ် ထည့်ဝင်နေကြရကြောင်း သိရသည်။