သျှမ်းပြည် သီပေါနှင့် မိုင်းရယ်မြို့နယ်တွင် မူးယစ်ဆေးဝါး ချက်လုပ်သည့်နေရာများနှင့် အသုံးပြုသည့် ပစ္စည်းများကို စစ်ကော်မရှင်ဘက်မှ ဆက်တိုက်ရှာဖွေ ဖမ်းဆီးနေသော်လည်း တရားခံ မပေါ်သေးကြောင်း စုံစမ်းသိရသည်။

ဇန်နဝါရီလ (၈) ရက်မှ စတင်ပြီး သီပေါမြို့နယ် နမ့်လန်မြို့တဝိုက်နှင့် မိုင်းရယ်မြို့နယ်အတွင်း စစ်ကော်မရှင်တပ်မှ အွန်လိုင်းငွေလိမ် ကျားဖြန့်လုပ်ငန်းများနှင့် မူးယစ်ဆေးဝါး ချက်လုပ်သည့် နေရာများကို တစ်ပတ်ကျော်ကြာ ဆက်တိုက်ရှာဖွေ ဖမ်းဆီးနေသည်။

စစ်ကော်မရှင်ဘက်မှ သီပေါနှင့် မိုင်းရယ်မြို့နယ် အစပ်တွင် ဇန်နဝါရီလ (၉) ရက်၌ လေကြောင်း တိုက်ခိုက်ခဲ့ပြီးနောက် မူးယစ်ဆေးဝါး ချက်လုပ်သည့်နေရာ (၄) ခုထက်မနည်း တွေ့ရှိခဲ့ပြီး အက်စစ်ပုံးများ၊ ဂတ်စ်အိုးများ၊ ဓာတုဆေးရည်များ ထည့်ထားသည့် ပေပါပုံးများ၊ ဖန်ပေါင်းအိုးများ စသည့် မူးယစ်ဆေးဝါး ချက်လုပ်ရာတွင် အသုံးပြုသည့် ဆက်စပ်ပစ္စည်းများ သိမ်းဆီးရမိကြောင်း ထုတ်ပြန်ထားသည်။

အဆိုပါ မူးယစ်ဆေးဝါးထုတ်လုပ်ရေး လုပ်ငန်းများကို ဝိသမ လောဘသားများမှ ဒေသခံ တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့များနှင့် ပူးပေါင်းပြီး မူးယစ်ဆေးဝါး ချက်လုပ်ခြင်း၊ အွန်လိမ်းငွေလိမ် ကျားဖြန့်လုပ်ငန်းများ လုပ်ဆောင်လာကြောင်း စစ်ကော်မရှင်ပြောခွင့်ရ ဗိုလ်ချုပ်ဇော်မင်းထွန်းက ပြောဆိုထားသော်လည်း လက်ရှိအချိန်ထိ တရားခံ မပေါ်သေးပေ။

“အဲ့လောက် အကြီးကြီး ရှိတာကို စကစ အခုမှ သိတာတော့ မဖြစ်နိုင်ဘူးလေ။ ဘယ်လိုဖြစ်လာမှာလဲ မသိဘူး၊ စိတ်ဝင်စားဖို့တော့ ကောင်းနေပြီ။ ပြီးတော့ မပြီးလောက်ဘူး၊ တရားခံ တစ်ယောက်ယောက်ရမှ ဖြစ်မယ့်ပုံပဲ” ဟု သီပေါဒေသခံ အမျိုးသားတစ်ဦးက သျှမ်းသံတော်ဆင့်ကို ပြောသည်။

ယမန်နေ့ (ဇန်နဝါရီလ ၁၅ ရက်) တွင် မိုင်းရယ်မြို့နယ်အတွင်း မူးယစ်ဆေးဝါး ချက်လုပ်ရာတွင် အသုံးပြုသည့် ပစ္စည်းများကို စစ်ကော်မရှင်ဘက်မှ ထပ်မံသိမ်းဆည်းရမိခဲ့ပြီး မူးယစ်ဆေးဝါး ချက်လုပ်သည့် နေရာများ ရှိနိုင်သေးသဖြင့် နယ်မြေရှင်းလင်းရေး ဆက်လက်လုပ်ဆောင်နေကြောင်း ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

“စစ်ရေးတင်းမာတာက တအားကြီးတော့ မဟုတ်ဘူး၊ စစ်တပ်နဲ့ သျှမ်းတပ်က မြေပြင်မှာ အချင်းချင်း နီးတော့ စစ်ပြင်ထားတဲ့ ပုံစံပါပဲ။ အကြီးအကျယ် စစ်ထဖြစ်တဲ့ထိတော့ မဖြစ်လောက်သေးဘူး။ လာကြည့်တဲ့ချိန်မှာလည်း ဘယ်သူ လုပ်တယ်ဆိုတာ ပြောမသွားတာကတော့ နည်းနည်းတော့ ထူးခြားတယ်” ဟု သီပေါမြို့နယ်မှ အဆိုပါ အမျိုးသားက ဆက်ပြောသည်။

သီပေါနှင့် မိုင်းရယ်မြို့နယ်ရှိ ရှမ်းပြည်တိုးတက်ရေးပါတီ/ ရှမ်းပြည်တပ်မတော် (SSPP/SSA) လှုပ်ရှားနယ်မြေတွင် ဖမ်းဆီးရမိသော မူးယစ်ဆေးဝါး ထုတ်လုပ်သည့် နေရာများသည် တရုတ်နိုင်ငံ၏ သတင်းဖလှယ်မှု အပြည့်အဝ ပါရှိကြောင်း ဗိုလ်ချုပ်ဇော်မင်းထွန်းက ပြောဆိုထားသည်။

ပြီးခဲ့သည့် ဇန်နဝါရီလ ၁၄ ရက်တွင် အဆိုပါ မူးယစ်ဆေးဝါး ချက်လုပ်သည့် နေရာများသို့ စစ်ကော်မရှင်ဘက်မှ နိုင်ငံတကာ သံတမန်များ၊ စစ်သံမှူးများ၊ တရုတ်နှင့် ထိုင်းနိုင်ငံမှ မူးယစ်ဆေးဝါး ထိန်းချုပ်ရေးကော်မရှင်များ၊ ကုလသမဂ္ဂ မူးယစ်ဆေးဝါးနှင့် ပြစ်မှုဆိုင်ရာရုံး (UNODC) တာဝန်ရှိသူများကို ရဟတ်ယာဉ်ဖြင့် ခေါ်ယူပြသခဲ့သည်။

ထို့နောက် ပြင်ဦးလွင်မြို့ရှိ အနီးစခန်း လေဆိပ်တွင် သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲ ပြုလုပ်ခဲ့ရာ မူးယစ်ဆေးဝါး ချက်လုပ်ရာတွင် အသုံးပြုသည့် ဆက်စပ်ပစ္စည်း ပမာဏအများဆုံး သိမ်းဆည်းရမိခြင်းနှင့် ပတ်သက်၍ အဓိက ပါဝင်ပတ်သက်နေသည့် မည်သည့်အဖွဲ့အစည်းမဆို ပြင်းထန်စွာ အရေးယူ ဆောင်ရွက်သွားမည်ဟု ဗိုလ်ချုပ်ဇော်မင်းထွန်း က ဆက်ပြောသည်။

လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များမှ မူးယစ်ဆေးဝါး ထုတ်လုပ်သယ်ယူ ပို့ဆောင်ခြင်းကို ဝင်ငွေရလမ်း ကြောင်းအဖြစ် အဓိက လုပ်ဆောင်နေပြီး ပင်လယ်ဘက် ထွက်ပေါက်လမ်းကြောင်းကို AA ၊ ထိုင်းနိုင်ငံဘက်ကို KNU၊ KNLA၊ PDF အဖွဲ့များနှင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံဘက်ကို PDF ၊ CNF အဖွဲ့က အသီးသီး လုပ်ဆောင်နေကြောင်း စစ်ကော်မရှင် ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူက စွပ်စွဲပြောကြားသည်။

သီပေါနှင့် မိုင်းရယ်မြို့နယ်တွင် ဖမ်းဆီးရမိခဲ့သည့် မူးယစ်ဆေးဝါး ချက်လုပ်သည့် နေရာ (၃) ခုသည် ပင်ရင်းနေရာများဖြစ်ကြောင်း၊ စုစုပေါင်းတန်ဖိုး (၁၆၂၀) ဘီလီယံကျပ် တန်ဖိုးရှိပြီး ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း ဖမ်းဆီးရမိသည့် မူးယစ်ဆေးဝါး စုစုပေါင်း၏ ၃၃ ရာခိုင်နှုန်းကျော်ရှိကြောင်း စစ်ကော်မရှင်ဘက်မှ ထုတ်ပြန်သည်။