သျှမ်းပြည်တောင်ပိုင်း ဆီဆိုင်မြို့တွင် စစ်ကောင်စီ ပြန်တည်ဆောက်ထားသည့် မြို့မဈေး ပြန်ဖွင့်နေသော်လည်း စည်ပင်နှင့် အဆင်ပြေသည့် ဈေးသည်များသာလျှင် ဆိုင်ခန်းကျယ် ရရှိကြသည်ဟု စုံစမ်းသိရှိရသည်။

ဆီဆိုင်မြို့ရှိ စစ်ကောင်စီလက်အောက်ခံ စည်ပင်သာယာရေးဌာနမှ မြို့မဈေးရှိ တိုက်ပွဲအတွင်း မီးလောင်ပျက်စီးသွားသော ဈေးဆိုင်ခန်းများကို ပြန်လည်တည်ဆောက် နေရာချထားခဲ့ပြီး ပြီးခဲ့သည့် မတ်လ (၃၀)ရက်နေ့မှစ၍ ဆီဆိုင်မြို့မဈေးကို ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။

အဆိုပါ ဈေးဆိုင်ခန်းများကို စည်ပင်မှ နေရာချထားပေးသော်လည်း ၎င်းတို့နှင့် အဆင်ပြေ၊ ပိုက်ဆံပေးနိုင်သည့် ဈေးဆိုင်ပိုင်ရှင်များသာလျှင် အခန်းကောင်း ရရှိပြီး ပျံကျဈေးရောင်းသည့် ဈေးသည်များကို စည်ပင်မှ ဆူပူကြိမ်းမောင်းမှုများ လုပ်နေသည်ဟု ဒေသခံဈေးသည်များထံမှ သိရသည်။

“ဈေးကတော့ စည်တယ်၊ အရင်မီးလောင်ပြီး မပျက်ခင်ကတည်းက ရှိနေတဲ့ ဈေးဆိုင်ခန်း ပိုင်ရှင်တွေက သူတို့နေရာကို သူတို့ပြန်မရဘူး။ စည်ပင်က စီစဉ်ပေးတဲ့ နေရာပဲ ရတော့တာ။ တစ်ချို့က စည်ပင်ကို ပိုက်ဆံတွေနဲ့ မျက်နှာယူထားတော့ အခန်းနှစ်ခန်းတွေ ရတယ်၊ နေရာကောင်းလည်း ရတယ်။ ပျံကျဈေးသည်တွေကိုဆို စည်ပင်က လိုက်ပြီးဆူတာ၊ ဈေးရောင်းလာတဲ့ အဖွားဆို ငိုပါငိုသွားတယ်” ဟု ဈေးရောင်းနေသည့် အမျိုးသမီးတစ်ဦးက သျှမ်းသံတော်ဆင့်ကို ပြောသည်။

ထို့အပြင် ဈေးသည်တစ်ဦးလျှင် တစ်နေ့ကို ငွေကျပ်(၁၀၀၀)မှ ကျပ်(၁၅၀၀)အထိ နေ့စဉ် ဈေးကောက်အခွန် ပေးဆောင်နေရကြောင်း ၎င်းအမျိုးသမီးက ထပ်လောင်းပြောသည်။

စစ်ကောင်စီတပ်သားများသည် အဆိုပါ ဆီဆိုင်မြို့မဈေးအတွင်း အဓိက ဈေးဝယ်ယူနေကြပြီး ဆီဆိုင်အနီးအနား ကျေးရွာများလည်း အဆိုပါဈေးကို အားထားအသုံးပြုနေကြရသည်ဟု ဈေးသည် အမျိုးသမီးတစ်ဦးက ဆက်ပြောသည်။

“ဈေးက တစ်နေ့ကုန် ဖွင့်ရတာ၊ ဈေးမှာတော့ စစ်သားတွေ ဈေးလာသုံးတယ်။ အနီးနားက ရွာတွေကလည်း ဒီဈေးပဲ လာသုံးကြတာ။ ဈေးရောင်းလို့က အရင်လို မကောင်းဘူး၊ အမြတ်က နည်းတယ်။ ဈေးဆိုင်စောစောလည်း မပိတ်ရဲဘူး၊ သူခိုးတွေကို ကြောက်လို့။ သူခိုးတွေကလည်း တန်ဖိုးနည်းတာဆို မခိုးဘူး။ စားလို့ရတာတွေတော့ အကုန်ခိုးတာ” ဟု အဆိုပါ အသက်(၃၀)ဝန်းကျင် ဈေးသည်အမျိုးသမီးတစ်ဦးက ပြောသည်။

၂၀၂၄ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၁၁ ရက် နေ့မှစပြီး ဆီဆိုင်မြို့တွင် စစ်ကောင်စီ၊ ပအိုဝ်းပြည်သူ့စစ် PNO နှင့် ပအိုဝ်းအမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် PNLA တို့ တိုက်ပွဲ ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး ဆီဆိုင်မြို့မ ဈေးအပါအဝင် ဌာနဆိုင်ရာ ရုံးများ မီးလောင်ပျက်စီးသွားခဲ့သည်။

ယခုအချိန်တွင် စစ်ကောင်စီသည် ပအိုဝ်းပြည်သူ့စစ်(PNO)နှင့်အတူ ဆီဆိုင်မြို့ကို ထိန်းချုပ်ထားပြီး ဒေသတွင်း ပြန်လည်ထူထောင်ရေးလုပ်ငန်းများ စတင်ကာ ထွေအုပ်ရုံးဝန်ထမ်း၊ ပညာရေးဝန်ထမ်း၊ စီးပွားရေးဘဏ်ဝန်ထမ်း၊ သစ်တောဝန်ထမ်း၊ ကျန်းမာရေးဝန်ထမ်း အစရှိသဖြင့် ဌာနဆိုင်ရာ ဝန်ထမ်းများ ပြီးခဲ့သည့် မတ်လကုန်မှ စ၍ ပြန်လည်တာဝန် ထမ်းဆောင်နေကြောင်း သိရသည်။