သျှမ်းပြည်တောင်ပိုင်း၊ တောင်ကြီးမြို့နယ် ကျောက်နီကျေးရွာအုပ်စုရှိ ကျေးရွာပိုင် စားကျက်မြေများကို စစ်ကောင်စီတပ်မှ သိမ်းဆည်းလိုက်ကြောင်း သတင်းရင်းမြစ်များထံမှ သိရသည်။

အဆိုပါ သိမ်းဆည်းခံရသည့် စားကျက်မြေများသည် တောင်ကြီးမြို့နယ် ကျောက်နီကျေးရွာ၊ ရေပူကျေးရွာနှင့် သရက်ပင်လှကျေးရွာ စသည့် ကျေးရွာများမှ ပိုင်ဆိုင်သည့် စားကျက်မြေများ ဖြစ်ခဲ့သည်။

ပြီးခဲ့သည့် ၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် စစ်ကောင်စီတပ်မှ သိမ်းဆည်းလိုက်ခြင်းကြောင့် ထိုကျေးရွာများတွင်ရှိသည့် ကျွဲနွား တိရစ္ဆာန်များအတွက် စားကျက်မြေများ မရှိတော့ဘဲ ပိုင်ဆိုင်ထားသည့် ကျွဲနွားများ ရောင်းချလိုက်ရကြောင်း ဒေသခံများကပြောသည်။

“စားကျက်မြေကို သူတို့လာသိမ်းတော့ ကျနော်တို့ နွားတွေက စားစရာမရှိ၊ နွားလွှတ်ဖို့ နေရာမရှိဆိုတော့ ရောင်းလိုက်ကုန်ပြီ။ အိမ်မှာ နွား (၁၀)ကောင်တောင်ရှိတာ အကုန်ရောင်းလိုက်ပြီ။ ခုတော့ အဲ့မြေမှာ သူတို့တွေ နွားလာမွေးထားတာရှိတယ်။ နွားစားမြက်တွေ လာစိုက်ထားတယ်၊ PNO ဘက်က လူတွေလည်း တွေ့နေရတယ်” ဟု ကျောက်နီကျေးရွာအုပ်စုမှ ဒေသခံ အမျိုးသားတစ်ဦးက ပြောသည်။

စစ်ကောင်စီမှ အဆိုပါ သိမ်းဆည်းထားသည့် မြေများတွင် မွေးမြူရေးဇုန် လာရောက်တည်ဆောက် နေပြီး PNO ပြည်သူ့စစ်မှလည်း ၎င်းစားကျက်မြေနေရာတွင် မွေးမြူရေးလုပ်ငန်း လာရောက်လုပ်ကိုင်နေကြသည်ဟု ဒေသခံများက ပြောသည်။

ထို့အပြင် ၎င်းစားကျက်မြေကို ကျောက်နီစိုက်ကွင်းဟု ခေါ်ဆိုပြီး မြေဧက ထောင်နှင့်ချီ ရှိကြောင်း၊ ဒေသခံ အများစု ထိုမြေတွင် သီးနှံစိုက်ခွင့်၊ ထွန်ယက်ခွင့် မရှိတော့ကြောင်း၊ ထွန်ယက်မိခဲ့လျှင် ထိုသူကို တရားစွဲဆိုကြောင်း ၎င်းဒေသခံက ဆက်ပြောသည်။

အဆိုပါ စားကျက်မြေသည် စစ်အာဏာရှင် ဦးသန်းရွှေ လက်ထက်ကတည်းက သိမ်းဆည်းခြင်းခံရပြီး (၂၀၁၅) ခုနှစ် NLD အစိုးရလက်ထက်တွင် သိမ်းဆည်းထားသည့် မြေတချို့တဝက်ကို ဒေသခံများထံ ပြန်ပေးခဲ့သော်လည်း အကုန်ပြန်မရခြင်းကြောင့် မြေပိုင်ရှင် အမျိုးသားတစ်ဦးမှ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ဓာတ်ဆီလောင်း မီးရှို့သတ်သေကာ ဆန္ဒပြခဲ့သည်ဟု သိရသည်။

သိမ်းဆည်းခံခဲ့ရသည့် စားကျက်မြေ တချို့တဝက်ကို ပြည်သူများထံ ပြန်ပေးခဲ့သည် ဟု ဆိုသော်လည်း စစ်တပ်အာဏာသိမ်းပြီး (၂၀၂၃) ခုနှစ်တွင် အားလုံးကို ပြန်လည်သိမ်းဆည်းသွားခဲ့ကာ ဒေသခံများကို ဝင်ရောက်ခြေချခွင့် မပေးတော့ကြောင်း ဒေသခံများက ပြောသည်။

“ကျနော်တို့ NLD အစိုးရလက်ထက်မှာလည်း မြေတွေပြန်ရဖို့ ကြိုးစားကြည့်သေးတယ် မရခဲ့ဘူး။ အခု စစ်အစိုးရ လက်ထက်ဆိုတော့ ဘာမှကို ပြောလို့မရတော့ဘူး။ အာဏာရှင်စနစ် ပြုတ်ကျမှပဲ ပြည်သူပိုင် မြေတွေ ပြန်ရတော့မယ်။ အခုတော့ ပြောလဲ မထူးတော့ဘူး” ဟု တက်ကြွလှုပ်ရှားသူ လူငယ် အမျိုးသားတစ်ဦးက ပြောသည်။

ထို့အပြင် ကျောက်နီကျေးရွာ အုပ်စုတွင် PNO ပြည်သူ့စစ်မှ အထူးဒေသ (၆)နယ်မြေအဖြစ် သတ်မှတ်ကာ ဆက်ကြေးကောက်ခံခြင်း၊ စစ်သားစုဆောင်းများ လာရောက် လုပ်ဆောင်လေ့ရှိသည်ဟု အသက် (၃၀)ဝန်းကျင် အမျိုးသားတစ်ဦးက ပြောသည်။

“PNO အတွက် တစ်အိမ် ကျပ်(၄သောင်း) ထည့်ရတယ်။ လတိုင်းတော့ မထည့်ရပေမဲ့ သူတို့က လိုအပ်တယ် ထည့်တော့ဆိုရင် တန်းထည့်ပေးရတာ။ စစ်မှုထမ်းအတွက်လည်း ကောက်တယ်။ ရွာက ပိုက်ဆံပေး လူငှားပြီး ထည့်ရတယ်။ ခုချိန်က အရင်းတွေက ဈေးကြီး၊ ပြန်ရောင်းမယ့် သီးနှံတွေက ဈေးမရှိတော့ ဘာမှ လုပ်စားလို့မရဘူး”ဟု အဆိုပါ အမျိုးသားတစ်ဦးက သျှမ်းသံတော်ဆင့်ကို ပြောသည်။

ယခုလက်ရှိ ကျောက်နီကျေးရွာအုပ်စုတွင် သောက်သုံးရေ ရှားပါးမှုနှင့် ကြုံတွေ့နေရပြီး ကုန်ဈေးနှုန်းမြင့်တက်ခြင်းနှင့်အတူ ဝင်ငွေထွက်ငွေ မမျှသောကြောင့် အခက်အခဲများနှင့် ကြုံတွေနေရသည်ဟု သိရသည်။

ပြီးခဲ့သည့် မတ်လ (၂၁)ရက်နေ့တွင်လည်း တောင်ကြီးမြို့နှင့် အနီးတစ်ဝိုက် ဒေသများတွင် အကွက်ရိုက် ရောင်းချထားသည့် မြေများကို စစ်တပ်နှင့် ရဲများက ဘက်ဟိုးများဖြင့် ဖျက်ဆီးခဲ့ပြီး စစ်တပ်ပိုင်ဟုဆိုကာ ပြန်လည်သိမ်းဆည်းလိုက်ကြောင်း ဒေသခံများက ပြောသည်။