သျှမ်းပြည် လားရှိုးမြို့နယ် တွင် သားအမိနှစ်ဦးမှ မြေမြုပ်မိုင်း နင်းမိပြီး နှစ်ဦး စလုံး ဒဏ်ရာ အပြင်းအထန် ရရှိသွားကြောင်း စုံစမ်းသိရသည်။

ပြီးခဲ့သည့် ဇန်နဝါရီလ ၂၄ ရက် ညနေ ၄ နာရီ ဝန်းကျင် လားရှိုးမြို့နယ်၊ ဆုံကွယ်ကျေးရွာ အုပ်စု၊ နမ့်တွန်ကျေးရွာမှ သားအမိနှစ်ဦးသည် ယာခင်း အနီး ထင်းရှာသွားရာမှ မြေမြုပ်မိုင်း နင်းမိပြီး နှစ်ဦး စလုံးမှ ဒဏ်ရာပြင်းထန် နေကြောင်း ဖြစ်စဥ်ကို သိရှိသည့် ဒေသခံ အမျိုးသား လူငယ် တစ်ဦးက သျှမ်းသံတော်ဆင့်ကို ပြောသည်။

“အဲ့ဒီယာခင်းလည်း ရွာနဲ့ သိပ်မဝေးပါဘူး။ သူတို့က အဲ့ဘက်မှာ ထင်းသွား ယူနေကြရင်းနဲ့ မိုင်းကို နင်းမိတာ၊ နှစ်ယောက်စလုံး ဒဏ်ရာတော်တော်ပြင်းထန်တယ်။ အမေဖြစ်သူကဆိုရင် ခြေထောက်တစ်ဖက် ပြတ်ထွက် သွားတာ။ သမီးဖြစ်သူကတော့ မျက်နှာ တစ်ခုလုံး စုတ်ပြတ်သွားတာ။ ခုတော့ လားရှိုးက ဆေးရုံကြီးကို ပို့ထား လိုက်ပြီ” ဟု ဖြစ်စဥ်ကို သိရှိသည့် ဒေသခံ အမျိုးသား လူငယ် တစ်ဦးက သျှမ်းသံတော်ဆင့်ကို ပြောသည်။

မိုင်းနင်းမိသူ သားအမိနှစ်ဦးအနက် မိခင်ဖြစ်သူက အသက် (၄၀) ကျော်ဝန်းကျင် နိုင်းဌေး ဆိုသူဖြစ်ပြီး သမီးဖြစ်သူက အသက် (၁၀) နှစ်မပြည့်သေးကြောင်းနှင့် သာမာန် နေ့စားမိသားစုများ ဖြစ်ကြသည့်အတွက် ဆေးကုသမှု အခက်အခဲ ရှိနေကြောင်းလည်း သိရသည်။

“မိသားစုကလည်း သိပ် အဆင်မပြေတော့ ဆေးကုသမှုတွေ အတွက်လည်း တွေးပူရတာပေါ့။ ပရဟိတ နဲ့ လူမှုကူညီရေးအသင်းတွေဆို ဆက်သွယ်ကြည့်ဖို့ အကြံပေးတဲ့လူလည်း ရှိတယ်။ ဒါပေမဲ့ စကားလည်း ကျွမ်းကျွမ်းကျင်ကျင် မပြောတတ်ကြဘူး။ ခုလည်း ဆေးရုံတင်ထားတောင် ခက်ခဲနေပြီ” ဟု အထက်ပါ အမျိုးသားက ဆက်ဆိုထားသည်။

အဆိုပါ မိုင်းပေါက်ကွဲမှု ဖြစ်ခဲ့သည့် နေရာသည် နမ့်တွန်ကျေးရွာ အထက် ဆင်ခေါင်းတောင်ခြေ အနီးဖြစ်ပြီး စစ်ကောင်စီ စစ်ကြောင်းများသာ သွားလာလေ့ရှိကြောင်းလည်း ဒေသခံများက ပြောဆိုနေကြသည်။

ပြီးခဲ့တဲ့ ဇန်နဝါရီ ၁၃ ရက်တွင်လည်း လားရှိုးမြို့ တောင်နောက်ကျေးရွာမှ အသက် ၂၂ နှစ်အရွယ် မိုင်းအိုက်ထွန်း ဆိုသူလည်း တောင်ယာသွားနေချိန် မြေမြုပ်မိုင်း နင်းမိပေါက်ကွဲမှုကြောင့် ခြေထောက်တစ်ဖက် ဖြတ်ခဲ့ရကြောင်း လည်း သိရသည်။

သျှမ်းပြည်တွင် မြေမြုပ်မိုင်းနှင့် ပေါက်ကွဲစေတတ်သော စစ်အကြွင်းအကျန်များကြောင့် ထိခိုက်သေဆုံးမှု ဦးရေ အများဆုံးဖြစ်ကြောင်း မြေမြုပ်မိုင်းနှင့် ထပ်ဆင့်ပေါက်ကွဲစေသော လက်နက်ပစ္စည်းများ စောင့်ကြည့်လေ့လာ ရေးအဖွဲ့ Landmine & Cluster Munition Monitor က ပြီးခဲ့သည့် ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၂၈ ရက်၌ ထုတ်ပြန် ခဲ့သည်။

စစ်ကောင်စီတပ်များအနေဖြင့် အရပ်သားများ နေထိုင်သည့် ကျေးရွာများ၊ ဘုရားကျောင်းများနှင့် အများပိုင် အဆောက်အဦးများအပြင် မိုဘုင်းလ်ဖုန်းတာဝါတိုင်များ၊ ကြေးနီမိုင်းများနှင့် ရေနံနှင့်သဘာဝဓာတ်ငွေ့ ပိုက်လိုင်းကို ကာကွယ်ရန်အတွက် မြေမြုပ်များကို မကြာခဏ ထောင့်ထားလေ့ရှိကြောင်း အစီရင်ခံများတွင် ဖော်ပြထားသည်။

ထို့အတူ အစိုးရမဟုတ်သော စစ်တပ်ကိုဆန့်ကျင်သည့် တော်လှန်းရေးအဖွဲ့အစည်းများလည်း အဆိုပါ မြေမြုပ်မိုင်းကို အသုံးပြုနေကြောင်း Landmine & Cluster Munition Monitor ၏ အစီရင်ခံစာတွင် ဖော်ပြထားသည်။