သျှမ်းပြည် လားရှိုးခရိုင်၊ တန့်ယန်းမြို့အဝင် စစ်ကောင်စီ စစ်သားများ စောင့်သည့် စစ်ဆေးရေးဂိတ်တွင် ဘီးလိမ့်ခွန်၊ အခွန်များကို သောင်းနဲ့ချီ ကောက်ခံတောင်းယူမှုကြောင့် ကားသမားများ အခက်တွေ့ နေရကြောင်း စုံစမ်းသိရသည်။

တန့်ယန်းမြို့အဝင် အမှတ် (၅၂၃) ခြေမြန်တပ်ရင်း အနီးရှိ စစ်ဆေးရေးဂိတ်၌ ကားသမားများကို စစ်ဆေး မေးမြန်းမှု တင်းကြပ်သည့် အပြင် ဘီးလိမ့်ခွန် အဖြစ် ပိုက်ဆံ ငွေကျပ် ၂ သောင်းမှ စတင်ကာ ကောက်ယူ တောင်းခံ နေကြောင်း ကြုံတွေ့ရသည့် ဒေသအတွင်း ကားသမားက သျှမ်းသံတော်ဆင့်ကို ပြောသည်။

“ဘယ်ကလာလဲ၊ ဘယ်ကိုသွားမလဲ၊ ဘာတွေတင်လာလဲ ဆိုတာကအစ စစ်ဆေးမေးမြန်းတယ်၊ မှတ်ပုံတင်၊ ယာဥ်မောင်း ပြနိုင်တာတောင် ပိုက်ဆံထပ်တောင်းတယ်။ ကုန်စုံ(ကုန်ခြောက်)တင်လာတဲ့ ၁၀ ဘီးကား တစ်စီးကို ၅ သောင်း(ကျပ်)တောင်းတာ၊ စစ်ရင်းနဲ့ ၂ သောင်းပေးဖြစ်လိုက်ရတယ်။” ဟု လုံခြုံရေးအရ အမည်မဖော်လို သည့် ကြုံတွေ့ရသူ ဒေသအတွင်း ကားသမား တစ်ဦးက သျှမ်းသံတော်ဆင့်ကို ပြောသည်။

ဂိတ်စောင့် စစ်သားများသည် အရက်သေစာသောက်စားမူးယစ်ကြသည့်အတွက် ကားသမားများမှ ၎င်းတို့ ရန်ပြုမှာကို ကြောက်လန့်နေရကြောင်းလည်း အထက်ပါ ကားသမားက ဆက်ပြောသည်။

ထို့အပြင် အမှတ် (၅၂၃) ခြေမြန်တပ်ရင်း အနီးရှိ စစ်ဆေးရေးဂိတ်၌ လမ်းမကြီးပေါ် သံဆူးကြိုးများချကာ ကားများကို တားမြစ် စစ်ဆေးခြင်းဖြစ်ပြီး အိမ်စီးကားများလည်း တားမြစ်စစ်ဆေးခံရပြီး အချို့က ရိုက်နှက်ခံရ ကြောင်း အသက် (၃၀) ကျော် ဒေသခံအမျိုးသား တစ်ဦးက သျှမ်းသံတော်ဆင့်ကို ပြောသည်။

“ကားနားကပ်တာနဲ့ အရက်နံ့က နံနေတာပဲ၊ ကျနော်တို့အော်ဟောက်ပြီး ပြောတော့ ကျနော်တို့လည်း သိပ်မပြော ရဲဘူး။အရင်တပတ်ကလည်း သူတို့ တားထားတဲ့ သံဆူးချထားတဲ့နေရာကို ကျော်ပြီး ရပ်ပေးတဲ့ အိမ်စီးကား ယာဥ်မောင်း ပါးရိုက်ခံရတယ်။ ကျော်ပြီးရပ်လို့တဲ့” ဟု အထက်ပါ ဒေသခံအမျိုးသားက သျှမ်းသံတော်ဆင့်ကို ဆိုသည်။

လက်ရှိ အချိန်သည် စစ်ဆေးရေးဂိတ်များ များပြားသည့် အတွက် ပေးဆောင်ရသည့် ဂိတ်ကြေးများနှင့် စက်သုံး ဆီဈေးနှုန်း မြှင့်တက်မှုတွေကြောင့် လက်ကျန်အမြတ်မရှိဘဲ အခက်အခဲရင်ဆိုင်ကြုံတွေ့နေရကြောင်း သိရသည်။

စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက်တွင် ကုန်သွယ်ရေး လမ်းကြောင်းတချို့ ပိတ်ရသလို စက်သုံးဆီဈေးနှုန်းမြင့်တက်ခြင်း၊ ဝယ်ယူရန်ခက်ခဲခြင်းတို့ကြောင့် ဒေသအတွင်း ကားသမားများက ဝမ်းစာအတွက် ခက်ခက်ခဲခဲ အလုပ်လုပ်ကိုင် နေကြရကြောင်းလည်း သိရသည်။

လမ်းခရီး အဆင်ပြေရန်နှင့် အချိန်ကုန် သက်သာရန်အတွက် ဂိတ်စောင့် တာဝန်ရှိသူများ စစ်ဆေးမှုကို လျှော့စေလိုကြောင်း နှင့် ကားသမားများကို ပိုက်ဆံလျော့တောင်းကြရန် တောင်းဆိုလိုကြောင်း ဒေသအတွင်း ကားသမားများက ပြောသည်။