သျှမ်းပြည်နယ်သည် မြန်မာနိင်ငံ၏ တိုင်းနှင့် ပြည်နယ် ၁၄ ခုအနက် ဧရိယာအားဖြင့် အကြီးဆုံးဖြစ်ပြီး ၆၀,၁၅၅ စတုရန်းမိုင်ကျယ်ဝန်းသည်။

ဧရိယာအားဖြင့် ကြီးမားခြင်းနှင့်အတူ သဘာဝသယံဇာတပေါ်ကြွယ်ဝသည့် ပြည်နယ်တစ်ခုဖြစ်သည်။သို့သော် ရှမ်းပြည်ရှိ ဒေသခံများအနေဖြင့် စိုက်ပျိုးရေးကိုသာ အဓိက လုပ်ကိုင်လျက်ရှိသည်။ ဆန်စပါး စိုက်ပျိုးရေးတွင် ဒုတိယကမ္ဘာစစ်မတိုင်မီကာလက ရှမ်းပြည်နယ်မှပင် ပြည်မသို့ ဆန်တင် ပို့နိုင်လောက်အောင် ဆန်စပါး ပိုပိုလျှံလျှံထွက်ခဲ့သော်လည်း ယခုအခါ ပြည်မမှပင် သျှမ်းပြည်သို့ ဆန်တင် သွင်းခဲ့ရလေသည်။

အထူးသဖြင့် အင်းလေး ဒေသသည် ဆန်စပါးအထွက်များခဲ့သော်လည်း ယခုအခါ လယ်များ အပျက်အစီးများသဖြင့် စပါးထွက် ယုတ်လျော့ခဲ့လာခဲ့သည်။

သျှမ်းပြည်နယ်တွင် စိုက်ပျိုးလုပ်ကိုင်နိုင်သည့် မြေဧရိယာ ငါးဒဿမခုနစ် ၅.၇သန်းခန့် ရှိသည့်အနက် ဧက နှစ်သန်းခန့်သာ စိုက်ပျိုးလုပ်ကိုင် ကြ၍ ကျန်ဧက သုံးသန်းခွဲကျော်သည် ကောလျက်ရှိသည်။

ထို့ပြင် စိုက်ပျိုးရေးစနစ်များကြောင့်လည်း စိုက်ပျိုးရေးကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် မဆောင်ရွက်နိုင်ခဲ့သည်မှာ ကြာပြီဖြစ်သော်လည်း ယနေ့တိုင် ဖြေရှင်းနိုင်ခြင်းမရှိသေးပေ။ ခေတ်အဆက်ဆက် အုပ်ချုပ်ရေးစနစ်အမှားများကလည်း ရေနစ်သူကို ဝါးကူထိုးသကဲ့သို့ဖြစ်နေသည်။

နောက်ဆက်တွဲအနေဖြင့် အလုပ်အကိုင်ရှားပါးမှု ပြဿနာပါကြုံတွေ့လာပြီး လူငယ်များအနေဖြင့် ရရာလုပ်ကိုလုပ်ကိုင်ရာမှ မူးယစ်ဆေးဝါးရောင်းဝယ်သူများဖြစ်လာပြီး မူးယစ်နွံထဲ နစ်လာခဲ့သည်ဟု တောင်ကြီးဒေသခံလူငယ်တစ်ဦးဖြစ်သည့် စိုင်းနောင့်ကပြောသည် ။

ထို့ကြောင့် အလုပ်အကိုင်ရှားပါးနှင့် မူးယစ်‌ဆေးဝါးပြဿနာမှာ သျှမ်းပြည်နယ်အတွက် အကြီးမားဆုံးစိန်ခေါ်မှုဖြစ်သဖြင့် သျှမ်းဒေသခံ လူငယ်များအနေဖြင့် ၎င်းအခြေအနေကို ပြောင်းလဲပေးနိုင်သည့် အစိုးရတစ်ရပ်ကို မျှော်လင့်လျက်ရှိသည်။

“မူးယစ်ဆေးဝါးက တစ်တိုင်းပြည် လုံးရဲ့ ရန်သူပဲ ၊ တစ်တိုင်းပြည်လုံးရဲ့ ရန်သူဖြစ်တဲ့ ဒီမူးယစ်ဆေးဝါး ကိစ္စကို စွမ်းစွမ်း တမံ တိုက်ထုတ်ပေးနိုင်မဲ့ အစိုးရမျိုး မျှော်လင့်တယ် ။ အရင်ကလို လေတွေ အပြောတွေ နဲ့မဟုတ်ပဲ အိမ်မက်တွေ မျှော်လင့်ချက်တွေ မပေးပဲ တကယ့် လုပ်ဆောင် နိုင်မဲ့ Hero မျိုးကို မျှော်လင့်တယ် ” တောင်ကြီးဒေသခံလူငယ်တစ်ဦးဖြစ်သည့် စိုင်းနောင့်ကပြောသည်။

မူးယစ်ဆေးဝါးသုံးစွဲမှု ကြောင့် ထောင်ကျခံနေရသည့် လူငယ်ရာခိုင်နှုန်းမှာ ပိုမိုများပြားလာပြီး လူသားအရင်းအမြစ် ဆုံးရှုံးနေသည့်အပြင် မူးယစ်ဆေးဝါးနှင့် ဆက်စပ်၍ ဒုစရိုက်မှုများပြားလာကြောင်း ၎င်းကဆက်ပြောသည်။

အလုပ်အကိုင်ရှားပါးခြင်းနှင့် မူးယစ်ဆေးဝါး ပြဿနာများနှင့်ပတ်သက်၍ မြန်မာ့ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့်လုံခြုံရေး သိပ္ပံ မှ ကိုဝင့်ထည်ကောင်းမြတ်က လူငယ်များအတွက် အလုပ်အကိုင်အခွင့် အလမ်းရှားပါး ခြင်းမှာအစိုးရမှ စီးပွားရေးမဟာဗျူဟာအားနည်းခြင်း၊ စိုက်ပျိုးရေး မဟာဗျူဟာ အားနည်းခြင်း ၊ ထုတ်ကုန်နှင့်ဆိုင်သော မဟာဗျူဟာအားနည်းခြင်း အစိုးရပိုင်းက ပံ့ပိုးမှုအားနည်းခြင်း စသော အချက် များကို အခြေခံ၍ အလုပ်အကိုင်အခွင့် အလမ်းရှားပါးရခြင်းဖြစ်ပြီးထိုအကြောင်းဆရာက လူငယ်များအပေါ် သက်ရောက်ကာ ကိုယ်တိုင်သုံးစွဲမှုအပြင် ရောင်းဝယ်ဖောက်ကားမှုများကျူးလွန်ကြသည်ဟု ဆိုသည် ။

“ ကျတော့်အနေနဲ့ကတော့ အုပ်ချုပ်တဲ့ သူတွေကို ပြန်ကြည့်မယ်ဆိုရင် ဟိုးအရင်တုန်းက စစ်တပ်တစ်ပိုင်းအစိုးရ ပေါ့။ အခုကတော့ လူထုတင်မြောက်တဲ့ အစိုးရတော့ဖြစ်လာပြီ။ ဒါပေမဲ့ နိုင်ငံရေး ၊ ဖွံ့ဖြိုးရေး ၊ ငြိမ်းချမ်းရေး နဲ့ဆိုင်တဲ့ ကိစ္စတွေမှာဘယ် လောက်ပြောင်း လဲ ဆိုရင် အဲ့လောက်ကြီး ပြောင်းလဲလာတာမတွေ့ရဘူး ။ တကယ်လို့ ခု ၂၀၂၀ အပြီးမှာ အစိုးရတစ်ရပ်ဖြစ် လာမယ်ဆိုရင်တော့ တကယ်ကို ပြောင်းလဲမှုတွေ လုပ်ဆောင်နိုင်တဲ့ အစိုးရဖြစ် သင့်တယ်။ မြေယာ ပြဿနာဖြစ်ပြီဆိုရင်လည်းလူထုနဲ့စစ်တပ် ဖြစ်စေ၊ လူထုနဲ့ ကုမ္ပဏီနဲ့ဖြစ်စေ ထိပ်တတိုက်တွေ့လာပြီ ဆိုရင် ပြည်သူလူထုကို ကာကွယ်ပေးနိုင်တဲ့ အစိုးရမျိုးကို လိုချင်တယ်။ လူငယ်တွေအတွက် ကတော့ အလုပ်အကိုင်အခွင့်အလမ်း နဲ့မူးယစ်ဆေးဝါးပပျောက်အောင်လုပ်ဆောင်နိုင်မဲ့ အစိုးရမျိုး မျှော်လင့်တာပေါ့ ” ဟု ကိုဝင့်ထည်ကောင်းမြတ်က ပြောသည်။

လက်ရှိ သျှမ်းပြည်နယ်၏ အခြေအနေများနှင့်ပတ်သက်၍ သျှမ်းပြည်လူငယ်များအနေဖြင့် လက်ရှိအစိုးရအပေါ်အားရမှုမရှိခြင်းက ပေါ်လွင်နေပြီး ၂၀၂၀ရွေးကောက်ပွဲအလွန်တွင် ထိုပြဿနာများကို အမှန်တကယ် ကိုင်တွယ်နိုင်မည့် အစိုးရမျိုးကိုလိုအပ်နေသည်ဟု ဆိုသည်။

“ ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၁၅ မှာက NLD ကိုတော့ မျှော်လင့်ခဲ့တယ် ကိုယ်မျှော်လင့် သလောက် လုပ်ပြနိုင်တာသိပ်မရှိဘူး ။ လူငယ်တွေ အတွက်က အဓိက အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းပေါ့ ခုကက ဘွဲ့ရပြီးလဲ အလုပ် အကိုင်တွေက မရှိဘူးဖြစ်နေတယ်။ အလုပ်အကိုင်အခွင့် အလမ်းတွေကို တကယ်လုပ်ဆောင်ပေးနိုင်မဲ့ အစိုးရတစ်ရပ် ကိုမျှော်လင့်မိတယ် ”ဟု တောင်ကြီးဒေသခံ မဥမ္မာချို ကပြောသည် ။

ထို့သို့ အလုပ်အကိုင်ရှားပါးမှုနှင့် မူးယစ်ဆေးပြသနာများအပြင် ရှမ်းပြည်ရှိ ကျေးရွာများတွင် လမ်းပမ်းဆက်သွယ်ရေးခက်ခဲခြင်း၊ လျှပ်စစ်မီးမလုံလောက်ခြင်းနှင့် အခြေခံပညာကျောင်းများတွင် ဆရာ/ဆရာမများ မလုံလောက်ခြင်း၊ စက်ရုံများ၏ စည်းကမ်းမဲ့မှုကြောင့် ပတ်ဝန်းကျင်ရှိလူထု ထိခိုက်နစ်နာနေခြင်း စသည့်ပြဿနာများအပေါ်၂၀၂၀ရွေးကောက်ပွဲအလွန် ပေါ်ပေါက်လာမည့်အစိုးရသည် ၎င်း ကိစ္စရပ်များကိုဖြေရှင်းပေးနိုင်သည့် အစိုးရတစ်ရပ် ဖြစ်ရန်လည်းအရေးကြီးကြောင်း တောင်ကြီးမြို့နယ် ၊ တောင်လေးလုံး ကျေးရွာအုပ်စု ၊ ဖက်နမ် ကျေးရွာ တွင်နေထိုင် သည့် ရှမ်းပြည်နယ်ငြိမ်းချမ်းရေး အလုပ်အဖွဲ့မှ မချိုသဲက သုံးသပ်သည်။

“ ကျမတို့ ဘက်မှာ ရှိတဲ့ ကျားမင်းကြီးအရက်ချက်စက်ရုံ ကိစ္စဆိုရင် အစိုးရကတော့ ဆင်းကြည့်ပေးတယ်။ စက်ရုံကလဲ ဆက်လက်လည်ပတ်နေဆဲ စက်ရုံကထွက်တဲ့ ရေဆိုးတွေ ကြောင့်မြေဆီလွှာတွေပျက်စီးတယ် စိုက်ပျိုးလို့မရဘူး ။ ကလေးတွေ ဆိုရင် အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာရောဂါတွေ ဖြစ်လာတယ် စတဲ့ စီမံကိန်း တွေနဲ့ပတ်သက် လာရင် လူထုဘက်က ရပ်တည်ပေးနိုင်မဲ့ အစိုးရမျိုး ကို လိုအပ်တယ်။ မျှော်လင့်တယ် ”ဟု မချိုသဲက ပြောသည် ။

အချုပ်အားဖြင့်ဆိုရလျှင် ယခုအခါ သျှမ်းပြည်နယ်တွင် အလုပ်အကိုင် ရှားပါး ခြင်း ၊ မူးယစ်ဆေးဝါးပပျောက်ရေးကို အဓိက ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းနိုင်မည့် အစိုးရတစ်ရပ်ကို ဒေသခံလူငယ်များမျှော်လင့်နေသည့် လာမည့် ၂၀၂၀ ရွေးကောက်ပွဲ အလွန်၎င်းတို့မျှော်လင်ချက်များ ပြည့်ဝမည်လားဆိုသည်မှာ မကြာမီ သိရှိရတော့မည်ဖြစ်ပါတော့ သည် ။