သျှမ်းပြည် တောင်ပိုင်း ပင်လောင်းမြို့နယ် တီကျစ်ကျောက်မီးသွေးသုံး လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေး စက်ရုံစမ်းသပ်လည်ပတ်ခွင့် ပြုထားခြင်းသည် ဥပဒေဘောင် နှင့် ညီညွှတ်မှု မရှိကြောင်း စုံစမ်းသိရသည်။

တီကျစ်ကျောက်မီးသွေးသုံး လျှပ်စစ် ဓာတ်အားပေး လည်ပတ်နိုင်ရန်အတွက် EIA အစီရင် ခံစာ လုပ်ထုံး လုပ်နည်းအရ အတည်ပြုထားခြင်း မရှိကြောင်း နှင့် အစီရင်ခံစာပေါ်တွင်လည်း ECG လက်မှတ် လုပ်ငန်း လိုင်စင်မရှိဘဲ စက်ရုံ သက်တမ်းတိုးခြင်း များ စက်ရုံ လည်ပတ်ခွင့်များ ပြုလုပ်နေခြင်းသည် ဥပဒေ နှင့် ညီညွတ်မှု မရှိကြောင်း MATA အဖွဲ့ဝင် ကိုအောင်ကျော်မိုး ကပြောသည်။

“စက်ရုံကို ဥပဒေမဲ့ စမ်းသပ်လည်ပတ်မှု ခွင့်ပြုထားတယ်ဆိုတာ အစိုးရ တစ်ရပ်က ဥပဒေဘောင်တွေ နဲ့ ညီညွတ်အောင် မလုပ်ထားဘူးဆိုတဲ့ ကိစ္စ လက်ရှိဖြစ်ပေါ်နေတယ်” ဟု ကိုအောင်ကျော်မိုး က သျှမ်းသံတော်ဆင့် ကိုပြောသည်။

တီကျစ် ကျောက်မီးသွေး ဓာတ်အားပေး စက်ရုံသည် ဒေသခံများ နှင့် ပတ်ဝန်းကျင် အပေါ် ထိခိုက်နှစ်နာ ပျက်စီးမှုကို မည်သူက တာဝန်ခံရှင်းလင်းမည်ဆိုတာ မရှိသေးကြောင်း ကိုအောင်ကျော်မိုး က ပြောသည်။

တီကျစ်ကျောက်မီးသွေးသုံး လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေး စက်ရုံလည်ပတ်မှုသည် ဥပဒေ နှင့် အညီ လည်ပတ်နေကြောင်း လျှပ်စစ် နှင့် စွမ်းအင် ဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စု ဒုတိယဝန်ကြီး ဦးခင်မောင်ဝင်း က မေလ ၁၉ ရက်နေ့မှာ ပြည်သူ့လွှတ်တော်တွင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

ထို့ပြင် မေလ ၁၉ ရက် က တီကျစ် ကျောက်မီးသွေး သုံး လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေးစက်ရုံမှ ထွက်ပေါ်လာသည့် အညစ်အကြေးများကြောင့် သဘာဝ ပတ်ဝန်းကျင် ဂေဟစနစ် ပျက်စီးမှုနှင့် ပတ်သက်ပြီး ၎င်း စက်ရုံအား ပြဋ္ဌာန်းထားသည့် ဥပဒေ၊ နည်းဥပဒေ နှင့် ညွှန်ကြားချက်များ လိုက်နာပြီး အကောင်အထည်ဖော်ခြင်း ရှိမရှိ ပြည်သူ့လွှတ်တော် ကြယ်ပွင့်ပြမေးခွန်းကို မိုင်းရှုးမဲဆန္ဒနယ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် စိုင်းထွန်းအေးက မေးမြန်းခဲ့သည်။

ဆက်လက်ပြီး စက်ရုံလည်ပတ်ခွင့်ကို သုံးနှစ်ထိ သက်တမ်းတိုးပေးခဲ့ခြင်းကို အစိုးရမှ ပြန်လည် သုံးသပ်ပေးရန် အစီစဉ် ရှိ မရှိ စသည့် မေးခွန်းများကိုလည်း စိုင်းထွန်းအေး ကမေးမြန်းခဲ့သည်။

တီကျစ်ကျောက်မီးသွေး စက်ရုံသည် နိုင်ငံတော် အတွက် အကျိုးရှိကြောင်း လျှပ်စစ် နှင့် စွမ်းအင် ဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စု ဒုတိယဝန်ကြီး ဦးခင်မောင်ဝင်း က ပြောကြားခဲ့သည်။

တီကျစ် ကျောက်မီးသွေးသုံး ဓာတ်အားပေး စက်ရုံ ဟာ ကုမ္ပဏီများ နှင့် ပြင်ဆင်ပြီး ဆောင်ရွက် သည့်အချိန်တွင် စက်တစ်လုံးကို ၅၀ မဂ္ဂါဝပ် ဖြင့် စက်နှစ်လုံးပေါင်း ၁၀၀ မဂ္ဂါဝပ်သည် လျှပ်စစ်ဓာတ်အား လိုအပ်ချက် လုံလုံလောက်လောက် မဟုတ်သော်လည်း အထိုက်အလျောက် ဖြည့်ဆည်းပေးနိုင်ခြင်း ဖြစ်သည့်အတွက် နိုင်ငံတော်မှ အကျိုးဖြစ်ထွန်းပါကြောင်း၊ နိုင်ငံတော်၏ လိုအပ်ချက်ကို ဖြည့်ဆည်းနေသည့်အတွက် တီကျစ်စက်ရုံမှ ဓာတ်အား ထုတ်လုပ်မှုသည် အကျိုးကျေးဇူးရှိကြောင်း ဒုတိယဝန်ကြီး ဦးခင်မောင်ဝင်း ဖြေကြားခဲ့သည်။

ထိုကိစ္စနှင့် ပတ်သက်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံ ပွင့်လင်းမြင်သာမှု နှင့် တာဝန်ယူမှု တာဝန်ခံမှုဆိုင်ရာ၊ အရပ်ဘက် မဟာမိတ်အဖွဲ့ ( MATA)  အဖွဲ့မှ ဝန်ကြီးဖြေကြားသည့် အပေါ် ဥပဒေပြဋ္ဌာန်းချက်အား မျက်ကွယ်ရာပြု ဖြေကြားခြင်းဖြစ်သည့်အတွက် ပြင်းထန်စွာ ကန့်ကွက်ကြောင်း ထုတ်ပြန်ချက် ထုတ်ခဲ့သည်။

တီကျစ် ကျောက်မီးသွေး စက်ရုံ နှင့် ကျောက်မီးသွေး မိုင်းမှ စွန့်ပစ်ရေဆိုး၊ စွန့်ပစ်ပြာ လေထု ညစ်ညမ်းမှု များကြောင့် ဒေသခံ လူထု ၏ နေ့စဉ် ကြုံတွေ့နေရသည့် လူမှုရေး စီးပွားရေး ကျန်းမာရေး ထိခိုက်နေမှု နှင့် သဘာဝ ပတ်ဝန်းကျင် ထိခိုက်နေမှု များကို လစ်လျူရှု့ပြီး နိုင်ငံတော် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး ခေါင်းစဉ် တပ်၍ ကုမ္ပဏီ ၏ အကျိုးစီးပွားကို ကာကွယ်ပေးနေသည် ဟု MATA က သုံးသပ်လိုက်သည်။

“အစိုးရက ခွင့်ပြုထားတဲ့ ကုမ္ပဏီတွေအတွက်ပဲ အကျိုးစီးပွားဖြစ်ထွန်းတယ်လို့ ကျနော်တို့ သုံးသပ်ထားပါတယ် ” ဟု MATA အဖွဲ့ဝင် ကိုအောင်ကျော်မိုး ကပြောသည်။

တီကျစ် စက်ရုံ ကို ၂၀၁၉ ခုနစ်မှ ၂၀၂၂ ခုနစ် အထိ ၃နှစ် သက်တမ်း ထပ်မံတိုးပေးလိုက်ပြီး ဥပဒေ မူဘောင် နှင့် မညီညွတ်ကြောင်းလည်း ကိုအောင်ကျော်မိုး က ဆိုသည်။

ကျောက်မီးသွေး တူးဖော်ခြင်း၊ ကျောက်မီးသွေးမှ ထွက်ရှိလာသည့်လောင်စာများ၏ နောက်ဆက်တွဲ ဆိုးကျိုးများသည် ပြန်လည်ကုစား၍ မရနိုင်သည့် သာဓကများကမ္ဘာတဝှမ်းတွင်ရှိသည်။

လူနှင့် သဘာဝ ပတ်ဝန်းကျင်အပေါ် ဆိုးရွားထိခိုက်နိုင်သည့် အပြင် နိုင်ငံတော် ၏ ရေရှည်ဖွံ့ဖြိုး တိုးတက်မှု များကို အထောက်အကူ မဖြစ်နိုင်သည့် ကျောက်မီးသွေး တူးဖော်မှုနှင့် စက်ရုံလည်ပတ်နေမှု ကို အမြန်ဆုံးပိတ်သိမ်းပေးရန် လည်း MATAက တောင်းဆိုလိုက်သည်။

“ စက်ရုံက ထွက်လာတဲ့ အနံ့က တော်တော်ဆိုးဆိုးဝါးဝါးပဲ။ ကျနော်တို့ နှစ်ပေါင်းများစွာ ရှုရှိုက်နေရတယ်။ ကျန်းမာရေး ပြဿနာကတော့ ကျနော်တို့ စတင်ရင်ဆိုင်နေရပြီ” ဟု ပင်လောင်းမြို့ နယ် အတွင်းနေထိုင်သည့် အမျိုးသား တဦး က ပြောသည်။

တီကျစ် ကျောက်မီးသွေး တူးဖော်မှုကြောင့် ရေ အရင်းအမြစ်များ ဆုံးရှုံးက စိုက်ပျိုးရေး ခက်ခဲခြင်း၊ သောက်သုံးရေများခက်ခဲခြင်း နှင့် စက်ရုံမှ ထွက်လာသည့် အနံ့ ကြောက် ကိုယ်ဝန်သည် အမျိုးသမီးများ ကိုယ်ဝန်မကြာခဏ ပျက်ကျခြင်း၊ မသန်စွမ်း၊ ကိုယ်အင်္ဂါမပြည့်စုံသော ကလေးငယ်များကို မွေးဖွားလာကြောင်း ပင်လောင်းဒေသခံများက ပြောဆိုလိုက်သည်။