Wednesday, January 28, 2026

ရဲများ၏ မူးယစ်ရှင်းလင်းရေးလုပ်ငန်း လူထုအားရကျေနပ်မှုမရှိသေး သီပေါဒေသခံပြော

သီပေါမြို့နယ်အတွင်း မူးယစ်ဆေးဝါးသောက်သုံးသူ၊ ရောင်းဝယ်ဖောက်ကားများ၏ တဲများကို ရဲများဝင်ရောက်ဖျက်ဆီးခဲ့သည်နှင့်ပတ်သက်၍ ဒေသခံလူထု အားရကျေနပ်မှုမရသေးကြောင်း ပြောဆိုနေကြသည်။

Photo by Sipaw News

ဩဂုတ်လ ၂၅ ရက်နေ့က သီပေါမြို့နယ် ကုန်းမုံရွာရှိ မူးယစ်ဈေးတွင် မူးယစ်ဆေးဝါးသုံးစွဲသူများ၏ တဲများကို ရဲများကဝင်ရောက်ဖမ်းဆီးရာ ဆေးရောင်းသူသာဖမ်းမိသည့်အပေါ် ဒေသခံလူထု မကျေမနပ်ဖြစ်နေရခြင်းဖြစ်ပါသည်။

အဲဒီနေရာမှာတဲထိုးပြီး ဆေးသုံးနေကြတာ ကြာလှပြီ။ ရဲတွေက ဝင်မဖမ်းဘူးလေ။ ဆေးသုံးသူတွေကို ဒီတိုင်းလွှတ်ထားတယ်။ အခုတကြိမ်ပါရင် ဝင်ဖမ်းတာ ၂ ကြိမ် ဘဲရှိသေးတယ်။ ကုန်းမုံရွာရဲ့ဒီဘက် သီပေါဘက်မှာလေ။  – ဟု သီပေါဒေသခံ စိုင်းလူ ကပြောသည်။

အဆိုပါ တဲများတွင် နေ့စဉ် စည်ကားနေလျှက်ရှိပြီး ရဲများဖမ်းဆီးမှုမရှိသဖြင့် တဲများမှာ လမ်းဘက်ဘက်ခြမ်းနှင့်ညာဘက်ခြမ်း  ၂ ခြမ်းလုံး တို့တွင်ထိုးထားကြောင်း ၎င်းကဆိုပါသည်။

ကျောက်မဲ အခြေပြု မြန်မာနိုင်ငံ မူးယစ်ဆေးဝါး ဆန့်ကျင်ရေးအသင်း (MANA) ဥက္ကဋ္ဌ ဦးတင်မောင်သိန်းက လည်း သျှမ်းသံတော်ဆင့်အား ဤသို့ပြောပါသည်။

“အမှန်တော့ ဥပဒေအရ မူးယစ်ဆေးဝါးဖမ်းတာ ရဲတာဝန်ဘဲ။ပြည်သူကလဲ ဥပဒေနဲ့ အညီဖမ်းဆီးခွင့်ပြုထားတာရှိပါတယ်။ပြည်သူကဥပဒေနဲ့အညီဖမ်းဆီးခွင့်ပြုထားတာဟာလဲ ဘောင်ကျဉ်းလွန်းတယ်။ပြည်သူဖက်ကလုပ်ပိုင်ခွင့်ကိုကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့်လုပ်နိုင်အောင်ဥပဒေပြန်ပြင်သင့်တယ်။ နောက်တချက်က ရဲနဲ့ပြည်သူအချိုးမမျှတာဘဲ။ မျှတာ မမျှတာခဏထား။ ရဲတွေကိုယ်၌က အမျိုးသားရေးအန္တရာယ်ကို တာဝန်သိသိထမ်းဆောင်ဖို့ အဓိကပြုပြင်ပြောင်းလဲပေးရမယ်။ ဘာလို့ဒီလို ပြောရသလဲဆိုတော့ ကျနော့အတွေ့အကြုံအရ မူးယစ်ဆေးဝါးနဲ့ရဲဟာ တနည်းနည်းနဲ့ ပတ်သက်နေလို့ဘဲ။ လစဉ်ကြေး ဆက်ကြေး ယူတာမျိုး သိလျက်နဲ့မသိခြင်ယောင်ဆောင်တာမျိုး ကိုယ်ကျိုးစီးပွားအတွက် ပူးပေါင်းတာမျိုးတွေရှိခဲ့တယ်။ ရှိနေတာကိုသိမြင်နေရတယ်။ မျက်ကွယ်ပြုခြင်းတမျိုးဟာလဲ ပတ်သက်တာဘဲမို့ နေရာအသီးသီးမှာ ဘိန်းရောင်းနေတာ ကျော်ဇော နေရုံမကဘူး တနယ်လုံး တမြို့လုံး တရပ်လုံးသိနေတာ ရောင်းခွင့်ရနေတာ ဘာ့ကြောင့်လဲ။ ရဲကဘာလို့မသိရတာလဲ။ အမှန်တကယ်ရဲကမသိပါဘူးဆိုခဲ့ရင် မသိတဲ့ရဲဟာ ရဲလုပ်ငန်း မလုပ်လို့ဘဲ။ ရဲလုပ်ငန်းမလုပ်တဲ့ရဲကို ဘယ်ပြည်သူကအားကိုးမလဲ။ ယုံကြည်မလဲ။ လေးစားမလဲ။  ရဲကသိမနေပါဘူးဆိုရင်  တရားဥပဒေစိုးမိုးမှု ဟာဘယ်အဆင့်ရောက်သွားပြီလဲဆိုတာတွေးကြည့်ပါ။” – ဟု ၎င်းကပြောသည်။

လက်ရှိတွင် မူးယစ်ဆေးဝါးရောင်းဝယ်မှု  ၊ ဆေးသုံးစွဲမှုများ များပြားလာနေပြီး မူးယစ်ဆေးဝါး တားဆီး ကာကွယ်နှိမ်နှင်းရေး လုပ်ငန်း အဆင့်ဆင့်တွင် ပြည်သူများ၏ ပါဝင်မှုကို မြှင့်တင်နိုင်ရန် ဆုငွေ ချီးမြှင့်ရေး အစီအစဉ်များ၊ အကာအကွယ်ပေးရေး အစီအမံများ၊ သတင်း အချက်အလက် လုံခြုံရေး စနစ်များကို အရှိန် အဟုန် မြှင့်တင်ပြီး ဆောင်ရွက်နေသည်ဟု သမ္မတ ဦးဝင်းမြင့် က ပြောဆိုခဲ့ဖူးသည်။  မူးယစ်ဆေးဝါးများ ဖမ်းဆီးမှုဆက်တိုက်လုပ်ဆောင်နေသော်လည်းမအောင်မြင်သေးသည်မှာ ၂၀၀ ၈ ဖွဲ့စည်းပုံအတိုင်းဆက်သွားနေသေးသဖြင့်ဖြစ်ကြောင်း လားရှိုးမြို့အမျိုးသားလွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်ကလည်းထောက်ပြပြောဆိုခဲ့ဖူးသည်။

MANA  ဥက္ကဋ္ဌ ဦးတင်မောင်သိန်းကဆက်လက်၍-  “မူးယစ်ဆေးဝါးတိုက်ဖျက်ရေးနဲ့ပတ်သက်လာရင် ပြည်ထဲရေး ရဲအပိုင်းရယ် အုပ်ချုပ်ရေး ထွေအုပ်ပိုင်းရယ်က စစ်အုပ်ချုပ်ရေး လက်ထက်က လောက် တောင် အားထည့်လာတာမတွေ့ရဘူး။ကျနော်တို့ဆိုရင်အောက်ခြေ ရပ်ကွက်နဲ့မြို့နဟ်အုပ်ချုပ်ရေး တွေကိုစည်ူရုံးတင်ပြဆွေးနွေးအကူအညီတောင်းတာတောင် လုံးဝပါမလာဘူး။ သူတို့နဲ့လုံးဝ မဆိုင်သလိုမျိုးနေကြတယ်။ ဒါဟာ တိုင်းပြည်အတွက် အခက်တွေ့အောင် နိုင်ငံရေးကစားနေ တာဘဲ။ဒါ့ကြောင့်မူးယစ်ဆေးဝါးကိစ္စနဲ့ပတ်သက်လာရင် ကိနော်ပြောလေ့ရှိတာက စစ်အစိုးရကို လွမ်းတယ်လို့။ ဒါ့ကြောင့် မူးယစ်ဆေးဝါးပြဿနာတခုထဲတင်ကြည့်ရင် နိုင်ငံရေးကစားကွက်ကို မြင်နိုင်တယ်။ဒါတွေဟာ သမိုင်းတွေဖြစ်ကုန်မယ်။မကောင်းဘူးပေါ့။”- ဟုပြောဆိုသည်။

သျှမ်းပြည်မူးယစ်ဆေးဝါး စောင့်ကြည့်ရေးအဖွဲ့က သျှမ်းပြည်နယ်အတွင်း မူးယစ်ဆေးဝါး ပေါများနေသည်မှာ နိုင်ငံရေးကြောင့်ဖြစ်ကြောင်း၊ ဖြစ်ပွါးနေသည့်နိုင်ငံရေးပြသနာ မဖြေရှင်း နိုင်သေးသရွေ့ မူးယစ်ဆေးဝါးပြသနာ ဖြေရှင်းနိုင်မည်မဟုတ်ကြောင်း၊ မူးယစ်ဆေးဝါးများအား ခေတ်အဆက်ဆက်အစိုးရ ကနိုင်ငံရေးလက်ကိုင်ဒုတ် အဖြစ်အသုံးပြုနေသောကြောင့် ဖြစ်ကြောင်းဝေဖန်သည်။

Leave a Comments

promotion

SHAN Membership

฿ 19฿ 169 /mo
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ႁဵၼ်းဢဝ်ၵၢၼ်ၶၢဝ်ႇ၊ ရေႊတီႊဢူဝ်ႊ၊ ထႆႇႁၢင်ႈ၊ Blogger, Vlog ထႆႇဝီႊတီႊဢူဝ်ႊ တတ်းတေႃႇ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ပိုၼ်ၽႄႈ
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈၵၢၼ်တူင်ႉၼိုင်ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ၼႂ်းၶၵ်ႉၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်ၵၢၼ်သိုဝ်ႇ
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်လႅၵ်ႈလၢႆႈပိုၼ်ႉႁူႉပၢႆးႁၼ် ဢၼ်ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈၸတ်းႁဵတ်း
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းတွင်ႈထၢမ် ၵဵဝ်ႇၵပ်းငဝ်းလၢႆးၵၢၼ်မိူင်း၊ ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး၊ ပၢႆးမွၼ်း လႄႈ ႁူဝ်ၶေႃႈ ဢၼ်ၶႂ်ႈႁူႉၶႂ်ႈငိၼ်း။
  • လႆႈႁပ်ႉဢၢၼ်ႇ ၶၢဝ်ႇၶိုၵ်ႉတွၼ်း ပိူင်ပဵၼ်ဝူင်ႈလႂ်ဝူင်ႈ ၼၼ်ႉ။

Related News

Latest News

သီပေါ-မိုင်းရယ် စစ်တပ် ဆက်တိုက်ဖမ်းဆီးနေသည့် မူးယစ်ဆေးဝါးအမှု တရားခံမပေါ်သေး

0
သျှမ်းပြည် သီပေါနှင့် မိုင်းရယ်မြို့နယ်တွင် မူးယစ်ဆေးဝါး ချက်လုပ်သည့်နေရာများနှင့် အသုံးပြုသည့် ပစ္စည်းများကို စစ်ကော်မရှင်ဘက်မှ ဆက်တိုက်ရှာဖွေ ဖမ်းဆီးနေသော်လည်း တရားခံ မပေါ်သေးကြောင်း စုံစမ်းသိရသည်။ ဇန်နဝါရီလ (၈) ရက်မှ စတင်ပြီး သီပေါမြို့နယ် နမ့်လန်မြို့တဝိုက်နှင့် မိုင်းရယ်မြို့နယ်အတွင်း စစ်ကော်မရှင်တပ်မှ အွန်လိုင်းငွေလိမ် ကျားဖြန့်လုပ်ငန်းများနှင့် မူးယစ်ဆေးဝါး ချက်လုပ်သည့်...

MNDAA တပ်သားများက သီပေါမြို့နယ် အမျိုးသားနှစ်ဦးကို ဖမ်းဆီး၊ အမျိုးသားတစ်ဦးကို ရိုက်နှက်

0
သျှမ်းပြည် သီပေါမြို့နယ်တွင် လှုပ်ရှားနေသည့် ကိုးကန့်တပ်ဖွဲ့ (MNDAA)တပ်သားများသည် နမ့်မကျေးရွာနေ အမျိုးသားနှစ်ဦးကို ဖမ်းဆီးခဲ့ပြီး၊ ခြံသွားသည့် အမျိုးသားတစ်ဦးကို ထိုးကြိတ်ရိုက်နှက်ခဲ့ကြောင်း သိရသည်။ ယမန်နေ့ (ဇန်နဝါရီလ ၁၁ ရက်) မွန်းလွဲ ၂ နာရီဝန်းကျင်တွင် သီပေါမြို့နယ် နမ့်မကျေးရွာမှ ကြံစိုက်ခင်းသို့ သွားသည့် အမျိုးသားတစ်ဉီးကို MNDAA...

စစ်ကော်မရှင် သီပေါမြို့နယ်ထဲ လေကြောင်းဗုံးကြဲမှု ဆက်တိုက်ပြုလုပ်နေ

0
စစ်ကော်မရှင်သည် သီပေါမြို့နယ်အတွင်း ယနေ့ (အောက်တိုဘာ ၁၄)ရက် ညနေ ၄နာရီခွဲတွင် လေကြောင်းဖြင့် အဆက်မပြတ်ကြဲနေကြောင်း သတင်းရရှိသည်။ ထိုစစ်ကော်မရှင်လေကြောင်းဗုံးကြဲသည့်နေရာသည် သီပေါမြို့နယ် ဘော်ကြို၊ တိုးဂိတ်ဘက်တို့ဖြစ်ကြောင်း သီပေါမြို့ ဒေသခံတစ်ဉီးပြောပြချက်အရသိရသည်။ “ မြို့ထဲတော့ မပစ်သေးဘူး။ ၁၁ လုံးလောက်ရှိနေပြီ။ ဘယ်နားပစ်ချတာလဲတော့ အတိကျမသိဘူး။ မြို့နဲ့တော့ဝေးနေသေးတယ်။ တိုးဂိတ် ၊...

ထိုင်း-မြန်မာနယ်စပ်မှ သယ်ဆောင်လာသည့် စိတ်ကြွဆေးပြား ငါးသန်းကျော်ကို ချင်းမိုင်ခရိုင်တွင် ဖမ်းမိ

0
ထိုင်းနိုင်ငံမြောက်ပိုင်း ချင်းမိုင်ခရိုင် မယ့်တျန် (Mae Taeng) မြို့နယ်တွင် စိတ်ကြွဆေးပြား ငါးသန်းနှစ်သိန်း (၅,၂၀၀,၀၀၀) ပြားကို လူငယ် ၃ ဦးနှင့်အတူ ဖမ်းဆီးရမိကြောင်း ထိုင်းသတင်းဌာနက ဖော်ပြသည်။ ယမန်နေ့ စက်တင်ဘာလ ၁၇ ရက် နံနက် ၂ နာရီကျော်အချိန်တွင် ချင်းမိုင်ခရိုင် မယ့်တျန်...

သီပေါမြို့နယ် ဘော်ကြိုကျေးရွာ စစ်ကော်မရှင် လေးကြောင်းဗုံးကြဲ အရပ်သားတစ်ဉီးထိခိုက်

0
တအာင်း(ပလောင်) အမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် (TNLA) ထိန်းချုပ်ထားသော သီပေါမြို့နယ်ကို စစ်ကော်မရှင်မှ ယနေ့​(စက်တင်ဘာ ၃)ရက် နေ့လည် ၂နာရီဝန်ကျင်တွင် လေကြောင်းဖြင့် ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ပြီး အရပ်သားတစ်ဉီးထိခိုက်ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ကြောင်း သတင်းရရှိသည်။​ ယနေ့ (စက်တင်ဘာ ၃ ရက်) နေ့လည် ၂ နာရီဝန်းကျင် သီပေါမြို့နယ် ‌ဘော်ကြိုကျေးရွာကို  စစ်ကော်မရှင်မှ လေကြောင်းဖြင့် ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းကြောင့် အမျိုးသားတစ်ဦး ထိခိုက်ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ပြီး နေအိမ်ပျက်စီးမှုများရှိကြောင်း  သီပေါမြို့နယ် ဒေသခံအမျိုးသားတစ်ဦးက သျှမ်းသံတော်ဆင့်ကို ပြောသည်။  “လေယာဉ်နဲ့ ဗုံးကြဲသွားတဲ့နေရာကို ခဏကမှ...