“ ကျောင်းအပ်မယ်ဆိုရင် ဒီကလေးတွေ မမေ့ပါနဲ့”ဆိုသည့် စစ်ကောင်စီ လက်ချက်ကြောင့် ကျဆုံးသွားသော ကျောင်းသားပုံပါစာရွက်ကို သျှမ်းပြည်နယ်အနှံ့ တွင် လက်ကမ်းစာစောင် ဖြန့်ဝေနေတာကိုတွေ့မြင်ရသည်။

ဇွန်လအတွင်း စစ်ကောင်စီမှ ကျောင်းများ ပြန်ဖွင့်နိုင်ရန် ပညာရေးဝန်ထမ်းများကို စတင်ဖိအားပေးနေသည်။

ထို့ကြောင့် ကျောင်းများ ပြန်ဖွင့်မည်ဆိုပါက မိဘများအနေဖြင့် မိမိသား၊သမီးကို ကျောင်းမအပ်ရန် အတွက် “ စစ်ကျွန်မပညာရေး စနစ်ကို အလိုမရှိကြောင်း” “ စစ်အာဏာရှင် ပညာရေး အလိုမရှိကြောင်း” စာသားဖြင့် လူငယ်တွေက အရှိန်မြင့် ဆန္ဒထုတ်ဖော်နေကြသည်။

တဖက်မှာလည်း စစ်ကောင်စီ သည် စစ်အာဏာဖီဆန်ရေး (CDM )ပြုလုပ်နေသည့် ပညာရေးဝန်ထမ်းများကို အလုပ်ပြန်ဝင်ရန် (Non -CDM) ပြန်လုပ်ရန် လည်း ဖိအားပေး ခြိမ်းခြောက်မှုတွေ ပြုလုပ်နေသည်။

“ ကျောင်းဆရာ၊ ဆရာမတွေ CDM လုပ်နေချိန် မိဘတွေ ကလေးကို ကျောင်းထပ်ပို့မယ်ဆိုရင် စဉ်းစားစရာပဲ။ မိဘတွေကိုလည်း ကလေးတွေ ကျောင်းမပို့ဖို့၊ စစ်တပ်က သေနတ်ပစ်သတ်တဲ့ကလေးတွေကိုမမေ့ဖို့ ကျနော်တို့ လက်ကမ်းစာစောင်တွေ လိုက်ဝေနေတယ်” ဟု တာချီလိတ်မြို့ ဒေသခံလူငယ်တဦးက ပြောသည်။

အလားတူမြန်မာနိုင်ငံတစ်ဝှမ်းတွင်လည် “စစ်ကျွန်းပညာရေးစနစ်ကို အလိုမရှိ”၊ “ ကျဆုံးသွားတဲ့ ကျောင်းသူ/သားတွေရဲ့သွေး မခြောက်သေးဘူး မင်းတို့က ကျောင်းတက်ကြမှာလား” ပညာရေးဝန်ထမ်းများ စစ်ကောင်စီကို မပူးပေါင်းရန် လူငယ်များက လမ်းပေါ်ထွက် တောင်းဆိုဆန္ဒထုတ်ဖော်ကြသည်။

“ ကျနော်တို့က ဒီလိုမျိုးစာထုတ်ပြီး လိုက်လံဝေနေတာကတော့ ကျောင်းသားတွေကို ကျောင်းမတက်စေချင်သေးဘူး။ မိဘတွေကော၊ ဆရာမတွေကော ကျောင်းထာမယ်ဆိုရင် လူငယ်တွေ၊ ကလေးငယ်တွေ သတ်ခံရတာ အမှတ်ရစေချင်လို့ ဒီလိုစာတွေကို ဖြန့်ဝေရတာပေါ့။ အခုက ကျတော်တို့အားလုံးရည်မှန်းချက်တော့ အရေးတော်ပုံအောင်ဖို့ပဲ ” ဟု သီပေါမြို့ လူငယ်တစ်ဦး ကပြောသည်။

စစ်ကောင်စီ ဖွင့်လှစ်မည့် ကျောင်းကို တက်ရန် အတွက် စိတ်မလုံခြုံကြောင်း၊ ကျောင်းသွားထားလျှင်လည်း ကလေးကို စိတ်ပူရမည်ဖြစ်သဖြင့် ယခုနှစ်တွင် ကျောင်းမထားရန် ဆုံးဖြတ်လိုက်ကြောင်း သျှမ်းပြည် နေထိုင်သည့် မိဘများကပြောဆိုသည်။

လွန်ခဲ့သည့် တနှစ်တွင်လည်း မြန်မာနိုင်ငံတွင် ကိုဗစ်-၁၉ ကူးစက်မြန်ရောဂါကြောင့် ကလေး ပညာရေး တနှစ် နောက်ကျခဲ့ပြီး၊ ယခုနှစ်မှာ စစ်အာဏာသိမ်းဆည်းမှုကြောင့် ထပ်မံ နားရမည်ဖြစ်သဖြင့် မိဘအနေဖြင့် စိတ်မကောင်းဖြစ်သော်လည်း ကျောင်းသွားပြီး စိုးရိမ် ပူပန်မှု မဖြစ်ချင်ကြောင်း လားရှိုးတွင်နေထိုင်သည့် မိဘ တဦး က ပြောပြသည်။

“ ကလေး ပညာရေး နောက်ကျတာတော့ ဖြစ်တာပေါ့။ ကလေးတွေ ကျောင်းသွားပြီး အိမ်ကနေ စိတ်ပူပန်နေရမယ့် တူတူ ကျောင်းမထားတော့ဘူး။ ကျောင်းမသွားရရင် အပြင်ကနေ ဘယ်လို လေ့လာနိုင်မလဲဆိုတာကိုတော့ ကြိုပြင်ရမှာပေါ့” ဟု လားရှိုးတွင် နေထိုင်သူ မိခင် က ပြောသည်။

မိဘတိုင်းသည် သား၊သမီး ကျောင်းပြန်ဖွင့်မည်ကို မျှော်လင့်နေကြသော်လည်း လက်ရှိမှာတော့ ကျောင်းပြန်ဖွင့်မည်ကို စိုးရိမ်နေကြကြောင်း၊ ပညာရေး ဝန်ထမ်းများကလည်း CDM (စစ်အာဏာဖီဆန်ရေး)တွင် ပါဝင်နေသဖြင့် စာသင်ကြားမည့် ကျောင်းဆရာမများမရှိမည့် အတူ ကျောင်းပေးသွားရန် ဆုံးဖြတ်ကြကြောင်း သိရသည်။

“ ကိုယ်သားသမီး လုံခြုံးရေးလည်းစိတ်ပူရတယ်။ နောက် ဆရာမတွေ က CDM နေချိန် ကိုယ်က ကလေးကို ကျောင်းသွားထားရင် ကလေးတွေက ဘယ်သူနဲ့ သင်မှာလဲ။ စာသင်နေချိန် ကလေးတွေဘာဖြစ်မယ်မှန်းမသိ မလုံခြုံဘူးလေ” ဟု အထက်ပါ မိခင်က ပြောသည်။

ယမန့်နေ့ မေလ ၃ ရက်နေ့တွင် စစ်ကောင်စီမှ ပညာရေးဝန်းထမ်းများကို အလုပ်ဆင်းခိုင်းပြီး၊ အလုပ်မဆင်းသည့် ပညာရေးဝန်ထမ်းများကို ရာဇာဝတ်မှု ပုဒ်မ ၅၀၅ (က) ဖြင့် ဖမ်းရန် ခြိမ်းခြောက် နေကြောင်း သိရသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတစ်ဝှမ်းရှိ စစ်ကျွန်းပညာရေးစနစ်ကို အလိုမရှိသောကြောင့် ပြည်သူများက ကျောင်းရှေ့တွင် ဆက်လက် ဆန္ဒထုတ်ဖော်နေလျက်ရှိကြောင်းသိရသည်။

လက်ရှိတွင် အကြမ်းဖက်စစ်ကောင်စီမှ ပညာရေးဝန်းထမ်းများကို ပိုမိုဖိအားပေးလာသောကြောင့် CDM ပညာရေးဝန်းထမ်းတစ်ချို့က ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရသည်။

ထို့အပြင် ပညာရေးဝန်ထမ်းများ စစ်အာဏာရှင်ဖီဆန်ရေး CDM တွင် ပါဝင်လှုပ်ရှာမှုများပြားလာသောကြောင့် စစ်ကောင်စီမှ ကျောင်းအထွေထွေ လုပ်သားများကို မူလတန်းပြ အဖြစ် အလုပ်ခန့်နေသည်ကိုလည်း တွေ့မြင်ရသည်။

ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်နေ့မှ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် ဘဏ်ဝန်းထမ်းများ၊ အစိုးရဝန်းထမ်းများ အာဏာဖီဆန်ရေး CDM တွင် ပါဝင်လှုပ်ရှာလာသောကြောင့် စီးပွားရေးများ၊ နိုင်ငံတော် ယန္တယားများ ကောင်းမွန်စွာလှည့်ပတ်နိုင်ခြင်း မရှိတော့ကြောင်းသိရသည်။